Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/21403 K.2016/1136

Dava, davacının yaşlılık aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali ile kesilen aylığın kesilme tarihi itibariyle yeniden bağlanması gerektiğinin tespiti, davacının prim günlerinin hesabında Belediye Başkanı olarak geçen süreleri ile yurtdışı borçlanma sürelerinin de eklenerek aylığının yeniden hesaplanması ve ödenmeyen aylıkların yasal faizi ile ödenmesi, davacıya Belediye Başkanlığında geçen hizmeti nedeniyle hak ettiği makam tazminatının yasal faizi ile ödenmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-) Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-) Dosya kapsamından, davacının yurtdışında geçen çalışma sürelerini borçlanarak malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi sayısını artırmak ve bu sürelerin de eklenmesi ile 5510 sayılı Kanunun geçici madde 4/11 uyarınca, davacının 11.12.1977-12.09.1980 tarihleri arasında yapmış olduğu Belediye Başkanlığı görevi nedeniyle görev ve makam tazminatının eklenmesini temin etmek amacıyla Kuruma 21.11.2013 tarihinde başvurarak 506 sayılı Kanunun 60/A-b. maddesine göre 01.01.1999 tarihinden itibaren almakta olduğu yaşlılık aylığının başvuru tarihi itibariyle kesilmesini talep ettiği, ancak Kurum tarafından yapılan incelemede,

davacının yaşlılık aylığı bağlanırken esas alınan 3131 gün Bağ-Kur hizmetinin geçersiz sayıldığı ve aylığın bağlanma tarihi olan 01.01.1999 tarihi itibariyle kesildiği, davacıya bu tarih itibariyle aldığı aylıklarla ilgili borç tahakkuk ettirildiği, davacının aylığın kesilmesinden sonra 21.11.2013-28.11.2013 tarihleri arasında 8 gün 5510 sayılı Kanunun 4/1-a maddesine tabi zorunlu sigortalı olarak çalıştığı, 3201 sayılı

Kanuna göre toplam 1596 gün yurtdışı hizmet sürelerini borçlanarak süresinde ödediği, askerlik hizmetinden de 722 günü borçlanıp ödediği, Kurum tarafından davacıya toplam 1303 gün SSK hizmeti ile 1596 gün yurtdışı borçlanma süresi ve 722 gün askerlik borçlanması ile birlikte 3621 gün üzerinden 09.01.2014 tarihli tahsis talebine istinaden 01.02.2014 tarihi itibariyle 506 sayılı Kanunun 60/A-b. maddesine göre yaşlılık aylığı bağlandığı, dava dilekçesi ile davacının yaşlılık aylığının 01.01.1999 tarihi itibariyle kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali ile,

belediye başkanlığında geçen süreleri ile yurtdışı borçlanma süreleri de hesaba katılarak aylığının talep tarihi itibariyle yükseltilmesini, Belediye Başkanlığı görevi nedeniyle ödenmesi gereken makam tazminatının faizi ile ödenmesini talep ettiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, TMK. 2. maddesi de gözetilerek davacının Bağ-Kur hizmetlerine geçerlilik tanınarak davacıya aylığın kesildiği 01.01.1999 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespitinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Eldeki davada çözümlenmesi gereken sorun, 5510 sayılı Kanun geçici madde 4/11 uyarınca, davacının yaşlılık aylığına yapmış olduğu belediye başkanlığı görevi nedeniyle görev ve makam tazminatının eklenmesi gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Söz konusu 5510 sayılı Kanun geçici madde 4/11. hükmüne göre; "...Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce, seçimler neticesinde belediye başkanı olarak görev yapmış olup, bu kanunun yürürlük tarihinden önce 5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan Ek 68'inci maddesine göre makam tazminatı ve buna bağlı olarak temsil veya görev tazminatı ödenenler hariç olmak üzere, sosyal güvenlik kanunlarına göre emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta olanlardan.

5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 39’uncu maddesine göre aylık bağlanması şartlarını haiz olanlara, bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren, bu kişilerden bu Kanunun yürürlük tarihi itibariyle 5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 39'uncu maddesine göre aylık bağlanması şartlarını haiz olmayanlara ise bu şartları haiz oldukları tarihten itibaren 5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan Ek 68’inci maddesinde belirtilen şartlar da dikkate alınarak,

emsali belediye başkanının almakta olduğu makam tazminatı ve buna bağlı olarak temsil veya görev tazminatı tutarı, almakta oldukları emeklilik veya yaşlılık aylıklarına ilave edilmek suretiyle ödenir..."

Belirtilen kanun hükmü ile 5510 sayılı Kanundan önce uygulamada görülen, 5434 sayılı Kanuna göre emekli maaşı alan belediye başkanlarına görev ve makam tazminatı verilirken,...'dan emekli olan belediye başkanlarına görev ve makam tazminatı verilmemesi konusundaki farklı uygulamaların önlenmesi amaçlanmıştır.

Ancak, farklı sosyal güvenlik kurumlarından emekli maaşı alan sigortalılar arasındaki bu eşitliğin sağlanması için, öncelikle sigortalıların fiili hizmet sürelerinin eşit olması gerektiği önkoşul olarak aranmıştır. Bu amaçla 5510 sayılı Kanunun Geçici m. 4/XI ile mülga 5434 sayılı Kanunun m.39 ve Ek m.68 hükümlerine atıf yapılmış, SSK ve Bağ-Kur'dan yaşlılık aylığı alan belediye başkanlarının, görev ve makam tazminatı alabilmeleri için ayrıca atıf yapılan maddelerdeki koşullara haiz olmaları gerektiği belirtilmiştir. Belirtilen koşuların

varlığı halinde 5510 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 1.10.2008 tarihinden itibaren görev ve makam tazminatının verilmesi mümkün olacaktır. Fakat, koşullar bu tarihte gerçekleşmemişse, gerçekleştiği itibaren görev ve makam tazminatının verilebileceği de m.4/11 hükmünde belirtilmiştir. Böylece, kanun koyucu, atıf yapılan maddelerde belirtilen koşulların gerçekleşmesi halinde sosyal güvenlik kurumları arasındaki (T.C.Emekli Sandığı, SSK, Bağ-Kur) farklı uygulamaların giderilmesini ve eşitliğin sağlanmasını amaçlamıştır.

Açıklanan yasal düzenlemeler karşısında, evvelce Belediye Başkanlığı hizmeti bulunan, gerek, T.C Emekli Sandığı mensuplarına, gerekse SSK veya Bağ-Kur'dan yaşlılık aylığı alan sigortalılara 5510 sayılı Kanunun Geçici m.4/11 hükmüne göre görev ve makam tazminatı verilebilmesi için şu koşulların gerçekleşmesi gerekmektedir:

1-)Seçimler sonucunda belediye başkanı olarak görev yapmış olmak (5510 sayılı Kanunun Geçici m. 4/11),

2-)Fiilen 25 yıl (9000 iş günü) kesenek karşılık veya prim ödemekle birlikte 60 yaşını doldurmuş olmak yada 15 yıl (5400) kesenek karşılık veya prim ödemekle birlikte 61 yaşını da doldurmuş olmak (5434 sayılı Kanunun m.39/b ve k),

3-)Hizmetin en az 2 yıl süreyle gerçekleşmiş olması (5434 s.K Ek m.68).

Eldeki davaya ilişkin olarak, 5510 sayılı Kanun geçici m.4/11 ile bu maddeyle, atıf yapılan 5434 sayılı Kanunun m. 39 hükümleri uyarınca geçmişte Belediye Başkanlığı yapan ve SSK yahut Bağ-Kur'dan yaşlılık aylığı alan sigortalılara, ayrıca görev ve makam tazminatı verilebilmesi için davacı hakkında, 5510 sayılı Kanun geçici 4/11. maddesinde belirtilen koşulların mevcut olup olmadığı araştırılarak koşulların gerçekleşip gerçekleşmediğinin, gerçekleşmiş ise hangi tarihte gerçekleştiğinin irdelenmesi ve varılacak sonuca göre yukarıdaki mevzuat hükümleri doğrultusunda karar verilmesi gerekirken,

mahkemece yanılgılı değerlendirme ile davacının makam tazminatı talebi koşulları irdelenmeksizin aylığın belediye başkanlığında geçen süreler de eklenerek yeniden hesaplanması gerektiğinin tespitine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.