Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/7622 K.2015/12254

Dava, aksi kurum işleminin iptali, kesilen aylığın yeniden bağlanması ve ödenmeyen aylıkların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacının 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılık tescili 16.01.1989-31.12.1989 tarihleri arasındaki vergi mükellefiyetine dayanılarak 16.01.1989 tarihinde yapılmış, 12.08.1999 tarihinde kuruma ibraz edilen sigortalılık belgesinde 02.03.1979-01.02.1997 arası vergi kaydı bulunduğu anlaşılınca, 01.01.2000 tarihinden itibaren olmak üzere, tahsis talebine istinaden 20.04.1982-01.02.1997 arası zorunlu, 01.08.1999-31.08.1999 ve 15.10.1999-22.12.1999 arası isteğe bağlı sigortalılık süreleri gözetilerek yaşlılık aylığı bağlanmış, 20.04.2003 tarihinde yapılan müfettiş incelemesi sonucunda ... tutulan kayıtların gerçeğe aykırı olduğu, kamu ciddiyetinden uzak tutulduğu gerekçesi ile bağlanan yaşlılık aylığının iptali üzerine de eldeki dava açılmıştır.

Sigortalılığa dayanak alınabilecek vergi kaydı 02.03.1979-01.02.1997 tarihleri arasındaki dönemi kapsamakta olup oda ve sicil kaydı bulunmayan davacının vergi dairesinde işe başladığına ve işi bıraktığına dair dilekçelerinin varlığı yanında uyuşmazlık konusu dönem içinde kayda neden olan faaliyetinin varlığı hakkında yeterli inceleme ve araştırma yapılmamış olduğu ve resmi evrakta sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçu nedeniyle yargılanması için davacı aleyhine açılan ceza davasının sonucunun beklenmediği anlaşılmakla; öncelikle ceza davası sonucu beklenmeli, vergi kaydı kendi nam ve hesabına çalışmanın karinesini teşkil etmekte olup 1479 sayılı Kanun kapsamında zorunlu

./..

sigortalılıkta esas, kendi nam ve hesabına bağımsız çalışma olduğundan davacının bu dönemde kendi nam ve hesabına kazanç temini için fiili çalışmasını sürdürüp sürdürmediğinin, bağımsız çalışmasının bulunup bulunmadığının belirlenmesine ilişkin olarak tarafların göstereceği deliller yanında, vergi kaydına esas olan tuhafiyeci faaliyetinin yapıldığı iddia edilen yere ilişkin elektrik, su abonman kayıtları, varsa telefon kaydı gibi yazılı deliller araştırılarak faaliyete ilişkin çalışmaların fiili olup olmadığı araştırılmalı, fiili çalışmanın varlığı belirlenemediği, takdirde davacının prim ödemeye başladığı tarih yazılı talep olmasa bile,

isteğe bağlı sigortalılık iradesi yerine geçeceğinden, yine isteğe bağlı sigortalılıkta ayı içinde primi ödenmeyen sürelere ait prim ve her türlü borçların ödenmesi halinde bu sürelerin sigortalık süresi olarak değerlendirilmesinin 1479 sayılı Kanunun isteğe bağlı sigortalılığı düzenleyen 79. maddesi ile ...

İsteğe Bağlı Sigortalılık Yönetmeliğinin 9/b maddesi hükmü gereği bulunması karşısında ödenen primlerin karşılığı sürenin 1479 sayılı Kanun kapsamında isteğe bağlı sigortalılık süresi olarak değerlendirilmesi gerekirken eksik araştırma, inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.