Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/9752 K.2015/12183

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davalı işverene ait işyerinde 15.08.2007-16.04.2008 tarihleri arasında hizmet akdine tabi olarak geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen çalışma sürelerinin tespitine ilişkin davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesi olup anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

İnceleme konusu davada istemin reddine karar verilmiş ise de, dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görünmemektedir. Bu bakımdan; işyerinin 506 sayılı Kanun hükümleri kapsamında bulunduğu süreler (tescil dönemi) Kurumdan sorulmalı, işverenin vergi kayıt ve faaliyet durumu ilgili vergi dairesinden araştırılmalı, davalı işyeri ve davacı ile ilgili olarak ilgili belediyeye 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun 126. maddesi kapsamında portör muayenesine ilişkin rapor verilip verilmediği, davacının gıda üzerine faaliyet gösteren işyerinde çalışabilmesi için aynı kanunun 127. maddesi uyarınca ...tarafından çıkarılan... Yönetmeliği’ne uygun belge alıp almadığı, bunun ilgili belediyeye sunulup

./..

sunulmadığı, belediye tarafından davalı işyerinde yapılan denetimlerde davacının çalışmasına ilişkin bir kayıt olup olmadığı tespit edilmeli, elde edilen belgelerden davacının çalışma iddiasını ispat eder nitelikte bir delil olup olmadığı ortaya konulmalı, geniş kapsamlı Emniyet Müdürlüğü/Jandarma Komutanlığı araştırması ile davacının dava konusu dönemde çalışıp çalışmadığı tespit edilmeli, davalı işverenin eşi olup tek bordro tanığı olan ...’nin davacının davalı işyerinde yaklaşık bir sene çalıştığına ilişkin beyanı üzerinde durulmalı ve bu çalışmanın niteliği, süresi açıklığa kavuşturulmalı, toplanan tüm kanıtlar değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.