Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/9906 K.2015/10503

Dava, ölüm aylığının kesilmesi yönündeki Kurum işleminin iptali ile aylığın yeniden bağlanması istemine ilişkindir. Mahkemece, bozmaya uyularak ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Eldeki davada; boşanma kararı 04.11.2009 tarihinde kesinleşen davacıya, sigortalı murisi üzerinden hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle davalı Kurumca kesilesine ilişkin olup mahkemece verilen ilk hüküm, Dairemizin 14/02/2013 tarih ve 2012/24410 E.-2013/2088 Karar sayılı ilamıyla eksik araştırma nedeniyle, “İnceleme konusu davaya ilişkin olarak ise davacı ile boşandığı eşinin fiili beraberliğinin ortaya konulmasında yargılamada ortaya çıkan çelişki ve belirsizliğin giderilmesi için;

saptanan yerleşim yerleri olan ... yönünden yeniden, geniş kapsamlı... araştırması yapılmalı, anılan mahalleler muhtar ve azalarının tümünün tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirilmeli, sonrasında, anılan 34. maddede yer alan aylık bağlama koşullarının varlığı yönünden gerekli araştırma ve irdeleme yapıldıktan sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.” görüş ve düşüncesiyle bozulmuş olup, mahkemece bozma ilamına uyularak gereklerinin yerine getirilmiş olduğu anlaşılmaktadır.

5510 sayılı ... ve ...ı Kanunu'nun “Gelir ve aylık bağlanmayacak haller” başlığını taşıyan 56. maddesinin ikinci (son) fıkrasında düzenlenen davanın yasal dayanağı niteliğindeki norm 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe

./..

girmiş, fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan maddeye dayalı olarak açılan bu tür davalarda, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir.

Bu yasal düzenlemeler ve açıklamalar ışığında, inceleme konusu dava değerlendirildiğinde; mahkemece; ... Memurluğu'nca gerçekleştirilen soruşturmada elde edilen somut veri ve saptamalar, bahse konu soruşturma sırasında müşterek adresteki ev sahibinin beyanları, yargılama aşamasında yaptırılan kolluk araştırmalarına ilişkin tutanaklar,...'nundaki adres bilgilerinden davacı ve eski eşinin adresleri ile oy kullandıkları okul ve sandıklarının aynı olduğunun saptanmış olması ile resmi kayıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davalı ile boşandığı eşinin fiili olarak birlikte yaşadıkları olgusu ispatlanmıştır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme sonucu davanın kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

.