Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/111 K.2016/2446

Dava, hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, ilamda belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar vermiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi

Dava konusu somut olayda, davacı, ........... Belediyesi’nde temizlik işçisi olarak geçen 01/01/2006- 30/12/2012 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespitini istemiştir. Hizmet cetvelinde, davacının, 01.09.2005-24.04.2011 tarihleri arasında 4 adet giriş çıkış yapmak suretiyle dava dışı farklı işyerlerinden bildirimleri olduğu belirgindir.

Mahkemece, 11/04/2011-15/04/2011 tarihleri arasında 179 günün tekrar tespitinde hukuki yarar olmadığından bu sürelere ait davanın hukuki yarar yokluğundan, tespiti istenen diğer sürelerinde taraflar arasında hizmet akti bulunmaması nedeniyle reddine dair karar verildiği görülmüştür.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 79/10. ve 5510 sayılı Yasanın 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Mahkemenin kabulü, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır. Davalı ... tarafından, davacı ile aradaki ilişki, 4734 sayılı Kanun kapsamında doğrudan temin usulü ile verilen bir takım ihaleli işlere dayandırılmış ise de, buna ilişkin kayıtlar sunulmamıştır. Dinlenen davalı ve halen işyerinde çalışan tanıklarda, Belediye ‘nin iddiasını doğrulasada davacı tanıkları ve bir kısım bordrolu tanıklarda davacının sürekli olarak çalıştığını belirtmiştir.

Öncelikle Mahkemece, davacının ihale ile iş aldığının iddiası karşısında tüm bilgi ve belgelerin Belediye’den istenmesi, ayrıca, davalı ...’nin aylık ve hizmet prim belgeleri Kurum’dan, ücret bordroları, puantaj kayıtları, Belediye’den istenmeli, dava konusu dönemde davacı ile birlikte çalışan ve işverenin bordrolarında kayıtlı kişiler ile aynı yörede komşu veya benzeri işleri yapan başka işverenler ve bu işverenlerin çalıştırdığı bordrolara geçmiş kişiler resen saptanarak,

çalışmaların varlığı ve süresi yönünden bilgi ve görgülerine başvurulmalı, bunun dışında sigortalının kayıtlarda gözükmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu gereğince tespit edilerek, davalı işyerinde tespiti istenen dönemde Kurum müfettişlerince inceleme yapılıp yapılmadığı sorulmalı, inceleme yapılmışsa, belgeler getirtilmeli, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarındaki çelişkiler giderilmeli böylece gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip, deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek,

varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Açıklanan, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece, eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONU Ç