Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/11406 K.2017/681

Dava, kurum işleminin iptali ve davalı kuruma borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı ... Kurumu tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar Tetkik Hakimi ... tarafından okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı 18.07.2002 tarihinde kesinleşen davalıya, hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla 506 sayılı Kanun kapsamında bağlanan ölüm aylığının davalının boşanmış olduğu dönemde eski eşiyle fiilen birlikte yaşadığına dair Kuruma gelen ihbar üzerine yapılan inceleme sonucunda tanzim edilen 11.04.2012 tarihli 2012/52 sayılı ... denetmen raporunda davacı ...’ın eski eşiyle birlikte yaşadığının tespit edildiği ve ilgiliye 01.10.2008-01.08.2012 tarihleri arasında yersiz ödenen 38.490,70 TL aylıklar nedeniyle borç tahakkuk ettirildiği, davacı tarafından açılan kurum işleminin iptali ve borçlu olunmadığının tespit edilmesi talepli davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağı olan 5510 sayılı Kanunun 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 56. maddesinin ikinci fıkrasında, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıklarının kesileceği, bu kişilere ödenmiş olan tutarların, 96. madde hükümlerine göre geri alınacağı yönünde düzenleme yapılmıştır. Anılan maddeye dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir.

İnceleme konusu davada; ... Kurumu raporunda; davacının boşandıktan sonra önce /... adresinde bulunan ...’ın babası ...’a ait olan evde ikamet ettikleri daha sonra ...’ın annesi ...’a ait olan . ... adresinde bulunan evde ikamet ettikleri son olarak da ./... adresinde fiilen birlikte yaşadıkları, ...’ya ait fırında da birlikte çalıştıkları belirtildiğinden tespit edilen adreslerden yöntemine uygun zabıta araştırması yapılmalı, ayrıca ...

Kurumu raporunda beyanları alınan ...’un davacının ve eski eşinin ...’de ... civarında ikamet ettiklerini duyduklarını ve bayramlarda babasının yanına ailecek gelip gittiklerini bildiklerini beyan ettikleri, mahkemece dinlenen davacı tanıkları ...’in ise davacı ve eşinin boşandıktan sonra birlikte yaşamadıklarını beyan ettikleri görülmekle davacı tanıklarıyla Kurum raporunda dinlenen kişilerin beyanları arasındaki çelişki giderilmeli bu şekilde “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirilerek elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalı kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.