Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/13772 K.2019/1399

Dava, davalı Kuruma yanlış hesaplama sonucu ve icra tehdidi altında ödenen paranın fazla kısmının istirdadı istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Somut olayda, davacı, kendi idaresindeki ...'nın malik olduğu araç ile Hasan Kahreman idaresindeki aracın çarpıştığı kaza sonrası Hasan Kahreman'ın vefat ettiği, davacının ölenin hak sahiplerine tazminat ödendiği, ancak o zamanki adı Bağ-Kur olan kurumun da ölenin yakınlarından eş ve çocuklarına peşin değerli maaş bağlandığı, cenaze yardımı ödendiği, davacının kusuruna denk kısım olan 9.018,00 TL yi tahsil için Kurum tarafından ...

İş Mahkemesinin 2005/152 Esasında dava açıldığı, yargılama sırasında üçüncü kişi Selcan Kahreman'ın 30.03.2004 tarihinde evlendiği ve bu tarihten itibaren maaş almadığı, bu kişiye kurum tarafından toplam 3.853,69 TL ödendiği bildirildiği, yerel mahkemece davanın kabul edilip 9.018,19 TL'nin faiziyle birlikte tahsiline karar verildiği, Mahkeme kararının kesinleşmesi beklenmeksizin davalı kurumca 13. İcra Dairesinin 2010/10192 Esasında 32.964,98 TL icra takibine geçildiği, davacının yapılandırma teklifi üzerine davalı kuruma taksitler halinde 28.021,56 TL ödeme yapıldığı,

bu sırada temyiz edilen kararın Dairemiz kararı ile bozulduğu,bozma sonrası Mahkemece fazlasıyla ödeme yapıldığından bahisle dava konusuz kaldığından hüküm kurulmasına dair karar verildiği, kararın temyiz sonrası onandığı, davalı kuruma ödeyecekleri miktarın fazlasıyla ödendiğini ileri sürerek.

9.772,50 TL fazla ödenen miktar ve 1.843,00 TL faiz olmak üzere 11.655,00 TL nin dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte ödenmesini talebinde bulunduğu Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 8.274,34 TL asıl alacak ve dava tarihine kadar işlemiş faizi olan 1.556,04 TL'nin davalı Kurumdan tahsiline karar verildiği anlaşılmaktadır.

6111 sayılı Kanunun 17. maddesinin yirmialtıncı fıkrasında, “İşverenlerin ve üçüncü şahısların, 5510 sayılı Kanunun 14 üncü, 21 inci, 23 üncü, 39 uncu ve 76 ıncı maddeleri, 506 sayılı Kanunun mülga 10 uncu, 26 ncı, 27 nci ve 28 inci maddeleri, 1479 sayılı Kanunun mülga 63 üncü maddesi ve 5434 sayılı Kanunun mülga 129 uncu maddesi gereğince iş kazası ve meslek hastalığı, malullük, adi malullük ve ölüm halleri ile genel sağlık sigortalısına ve bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilere yönelik fiiller nedeniyle ödemekle yükümlü bulundukları her türlü borçları ile bu borçlara kanuni faiz uygulanan sürenin başlangıcından bu Kanunun yayımlandığı

tarihe kadar geçen süre için TEFE/ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu Kanunda belirtilen süre ve şekilde ödenmesi halinde bu borçlara uygulanan kanuni faizin tahsilinden vazgeçilir.” hükmü yer almaktadır.

Bu düzenleme uyarınca, iş kazası ve meslek hastalığı, malullük, adi malullük ve ölüm halleri ile genel sağlık sigortalısına ve bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilere yönelik fiiller nedeniyle açılan rücuan alacak davaları sonucunda verilen mahkeme kararları ile belirlenen ve ödemekle yükümlü bulunulan borçlar için 02.05.2011 tarihine kadar yeniden yapılandırma başvurusunda bulunulması halinde, 6111 sayılı Kanuna göre ödenecek toplam tutar hesaplanacak; süresinde ödenmeyen veya eksik ödenen taksitlerin belirtilen şekilde de ödenmemesi veya bir takvim yılında ikiden fazla taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde ise bu Kanun hükümlerinden yararlanma hakkı kaybedilecektir.

Uyuşmazlık, 6111 sayılı Kanun uyarınca yapılandırma kapsamına giren borcun ödenmesinden sonra borca konu alacağın ödenen miktardan daha az olması gerektiğinin Mahkeme kararıyla tespit edilmesi üzerine yapılandırma ile ödenen miktarın bir kısmın iade edilip edilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

Hukuki nitelik olarak tarafların yapılandırma sözleşmesi imzalaması davaya son veren bir sulh işlemidir. Davalı, davacı Kuruma olan borcunu kabul ederek, yapılandırma şartlarından yararlanmak istemiş, Kurum da bir kısım alacaklarından vazgeçmek suretiyle davalı istemini kabul etmek suretiyle davalının borcunu ödemesini ve alacağının tahsilini sağlamıştır. Buna göre de yapılandırma ile borç kabul edilmiş olup kabulden geri dönülmesi de mümkün değildir.Nitekim,Hukuk Muhakemeleri Kanununun 308 ve devamı maddelerine göre kabul, kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur.

Mahkemece; davaya konu trafik kazası nedeniyle sigortalı hak sahiplerine bağlanan ve 6111 sayılı Kanun gereği yapılandırıldığı anlaşılan aylık ve yapılan ödemelerle ilgili, tarafların alacaklılık-borçluluk durumu ile iadeye konu tutarla ilgili yukarıda belirtilen düzenleme ve açıklamalara göre, belirlenerek karar verilmesi gerekirken; bu yönde eksik araştırma ile yazılı şekilde karar verilmiş olması,usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.