Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/15135 K.2016/14416

Davacı, davalı Kooperatifte 15.05.1985 - 20.08.2007 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Uyuşmazlık; davacının davalı kooperatifte talep konusu dönemde kesintisiz olarak fiilen çalışıp çalışmadığı noktasındadır.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun’un geçici 7/1’inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan mülga 506 sayılı Kanun’un 79’uncu maddesidir. Bu tür sigortalı hizmetlerin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzeni ile ilgili olduğundan, özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur.

Eldeki davada; Mahkemece verilen ilk kararın, Dairemizin kararı ile yeterli araştırmanın yapılmaması nedeniyle bozulmasına karar verilmesi üzerine, mahkemece bozmaya uyulmuş ise de bozma gereğinin tam olarak yerine getirilmediği anlaşılmaktadır.

Mahkeme yapılacak iş, önceki bozma ilamında da belirtildiği şekilde, davacının çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliğiyle çalışma süresinin açık ve net biçimde belirlenebilmesi amacıyla, tespiti istenen dönemde davalı işyerinde Kurum müfettişlerince inceleme yapılıp yapılmadığı sorulmalı, inceleme yapılmışsa belgeler getirtilmeli, dava dönemine ilişkin davalı işyeri dönem bordrolarının tamamı getirilerek, kayden çalışması görünen ve uyuşmazlığa konu dönemi kapsar şekilde çalışması bulunan tanıklardan kanaat edinmeye yetecek kadarı re’sen belirlenerek beyanlarına başvurulmalı, dinlenen tanık beyanlarında davacının kış döneminde bekçilik yaptığının belirtilmesi nedeniyle, davacının bekçilik yapıp

yapmadığı, yapmış ise bu işi davalı kooperatif işçisi olarak yapıp yapmadığı hususu, tanıklardan da sorulmak suretiyle araştırılarak netleştirilmeli, ... Kaymakamlığı ile ... Köyü muhtarlığından, plajın yıl içerisinde açık olduğu dönemler, can kurtaran ve kır bekçisi (bekçi) olarak çalışanların isimleri ve çalıştığı dönemler tekrar sorulmalı, böylece uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek, varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bozma sonrasında yapılacak değerlendirme sırasında, ilk hükmü temyiz etmeyen davacı yönünden, davalı Kurum lehine oluşan usuli kazanılmış hak durumu da gözetilmelidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde karar verilmesi usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.