Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/17569 K.2019/2078

Dava, 15.258.004 nolu sicil numarası ile yapılan çalışmaların davacıya ait olduğunun tespiti istemidir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, 1982 yılında ... Metal adlı firmada ... nolu sicil numarası ile çalıştığını, akabinde ... Dekorasyon Tasarım San. Tic. ve Ltd. Şti.'nde on yılı aşkın süre ile çalıştığını, o dönemde davacının sigorta numarası davacının şirkette hiç çalışmayan ve akrabası olan davalı ... adına gösterildiğini, bu yanlışlığın düzeltilerek kendisine ait olan ... nolu sicil numarası ile yapılan çalışmaların davacıya ait olduğunun tespitini talep etmiş, Mahkemece davanın kabulüne, ... sicil numarasının davacı ...'ya ait olduğunun tespiti ile bu sicil numarası ile yapılan çalışmaların davacı ...'ya ait olduğunun tespitine karar vermiştir.

Bu tür aidiyet ve tespit davalarında gerçeğin tam olarak saptanması için, işin kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde etraflıca araştırılması gereği ortadır. Vazgeçilemez ve devredilemez nitelikteki temel haklardan olan sosyal güvenlik hakkının yaşama geçirilmesine yönelik tespit ve aidiyet davalarının kamu düzenine ilişkin davalardan olduğu gözetilerek, davacının iddiasının gerçekliğinin re'sen araştırma ile saptanması gereklidir. Mahkemece yapılan araştırma hüküm kurmaya elverişli değildir.

Dava, sonucu itibariyle ... nolu sicil numarası ile bu sicil no.sundan bildirilen çalışmaların davacıya aidiyeti istemine ilişkin olması karşısında;öncelikle bu sicil no.'su üzerinden bildirilen çalışmaların hangilerinin Kurumca davacıya ait olduklarının kabul edildiği,

hangilerinin kabul edilmeyerek uyuşmazlık konusu yapıldığı açıkça belirlenmeli, yine davacıya anılan sicil no.su üzerinden bildirilen hangi dönem çalışmalarının kendisine ait olduğu ve talebinin hangi dönemelere ait olduğu konusunda talebi açıklattırılmalı, ... nolu sicil numarası üzerinden verilen tüm işe giriş bildirgeleri ile bu bildirgelere dayalı tüm çalışmalara ilişkin bilgi ve belgeler celbedilmeli, davacının bu sicil no.'su üzerinden çalıştığını iddia ettiği tüm işyeri dosyaları getirtilmeli,

davacı ve davalıya ait her bir işe giriş bildirgesinin ve bildirimli çalışmaların olduğu işyerlerindeki çalışanlar saptanarak bu kişiler ve bordro tanıkları re'sen tanık sıfatı ile dinlenmeli, gerektiğinde işyerinin kapsam, kapasite ve niteliği ile bu beyanlar kontrol edilmeli, mümkün oldukça işyerinin müdür, amir, şef gibi görevlileri ile işyerine komşu ve yakın işyerlerinde çalışanlar ve işverenler dinlenerek çalışma olgusu açık şekilde saptanmalı, tanıkların sözleri değerlendirilirken verdikleri bilgiye nasıl sahip oldukları, işveren, işçi ve işyeri ile ilişkileri araştırılarak tanık beyanları bu çerçevede değerlendirilmelidir.

Açıklanan maddî ve hukukî olgular gözetilmeksizin eksik araştırma, inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı gerekçelerle karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalılardan Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.