Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/5956 K.2016/9795

Dava, davalı belediye başkanlığının işçisi olduğunun tespiti ile davalı ... Tem. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinden yatırılan primlerin iptali ve primlerin davalı belediye başkanlığı üzerinden transferinin yapılması istemine ilişkindir. Mahkemece, bozma ilâmına uyularak yapılan yargılama neticesinde ilâmında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Mahkemece uyulan Dairemiz bozma ilâmında “...davanın kamu düzenini ilgilendirir bir dava olduğu, bu tür davalarda re’sen araştırma ilkesinin geçerli olduğu gözetilerek, davacının iddiasının tespiti için, tüm kayıtların toplanmadığı ve bu kayıtlara göre davacının iddiasının irdelenmediği anlaşıldığından,

öncelikle davalı Belediye ile diğer davalı temizlik şirketi arasındaki ilişkinin netleştirilmesi için, davalı belediyeden diğer davalı şirketle aralarındaki ilişkinin niteliği sorulmalı, bu ilişkiye ilişkin bütün kayıtların sureti ile davacının ilgili SGK İl Müdürlüğü nezdindeki sigorta sicil dosyasının bir sureti getirtilmeli, taraflar arasındaki ilişki ve işin niteliği bu kapsamda irdelenip tespit edilmeli, daha önce dinlenen tanıkların anlatımı ile yetinilmeyerek,

davacının iddiası kapsamında belediye ve şirket yetkililerinin de beyanları alınmalı, davacının iddia ettiği dönemde icra ettiği çalışmaları ve bu çalışmalara göre gerçek işverenin veya işverenlerinin kim olduğu usulünce tespit edilmeli, tüm deliller hep birlikte değerlendirip takdir edilerek, varılacak sonuca göre yeni bir karar verilmeli, kabule göre de daha önceden yatırılmış sigorta primlerinin başka dosyaya aktarılmasının hatalı olduğu da gözetilerek, sadece davacının işvereninin tespitine ilişkin hüküm kurulması” gerektiği belirtilmiştir.

Dava, davacının davalı .... Belediye Başkanlığı işçisi olmasına rağmen, kurum kayıtlarında davalı ... Tem. San. Tic. Ltd. Şti. işçisi olarak gözüktüğünün ve primlerinin bu şirket tarafından yatırıldığının tespiti ile bu primlerin Belediye işyeri dosyasına aktarılması gerektiğinin tespitini istemiş, bozma ilâmına uyularak yapılan yargılama neticesinde Mahkemece, davalılar arasında asıl işveren ve alt işveren ilişkisi kurulduğu, muvazaa iddiasının subut bulmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği, bozma gereğinin yerine tam olarak getirilmediği eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak karar verildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, dinlenen kamu ve bordro tanıklarının beyanından, davacının 30.05.2007 tarihinde .... Belediye Başkanlığında kepçe operatorü olarak göreve başladığı, 30.05.2007-30.11.2007, 21.12.2007-02.07.2008 ve 08.01.2009-23.03.2010 tarihleri arası bildirimlerin belediye üzerinden yapıldığı, davacının Belediyede işe başlatılmasının İş-Kur üzerinden yapılmaması sebebiyle 2010 yılında Belediyeye ceza kesildiği, bunun üzerine davalı ... Tem. San. Tic. Ltd.

Şti. ile sözleşme yapılarak bildirimin ..... Tem. San. Tic. Ltd. Şti. ve dava dışı diğer temizlik şirketleri üzerinden yapıldığı, davacının kepçe operatörü olup davacı adına bildirim yapılan temizlik firmalarıyla ilgisinin olmadığı, temizlik firmalarında çalışmadığı, halen belediyede kepçe operatörü olarak çalışmaya devam ettiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, İşkur'dan ve davalı Belediyeden davacının işkur vasıtasıyla işe alınmaması veya usûlsüz olarak işe alındığı gerekçesiyle ceza kesilip kesilmediği sorularak bu konuda tüm kayıtların celbi ile bordro ve kamu tanıklarının beyanından davacının temizlik şirketlerinde çalışmadığı, belediyenin işçisi olduğu yönündeki beyanlarıda dikkate alınarak, varılacak sonuca göre gelen kayıtların tanık beyanlarını doğrulaması durumunda daha önceden yatırılmış sigorta primlerinin başka dosyaya aktarılmasının hatalı olduğu da gözetilerek, sadece davacının Belediyede çalıştığının tespitine ilişkin hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece, açıklanan bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.