Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/6961 K.2019/2788

Dava, yersiz ödenen yaşlılık aylıkları ve sağlık hizmeti bedellerinin geri istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın konusuz kalması sebebi ile esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum ve davalılar ..., ..., ... ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı Kurumun, müfettiş tahkikatı sonucu oda kaydının iptali nedeniyle davalı ...‘e bağlanmış yaşlılık aylığının bağlandığı 01.04.2005 tarihi itibariyle kesilmesi sonucu, 01.04.2005-18.01.2009 tarihleri arasında yersiz ödenen 25608,07 TL aylık ile, 02.03.2006-06.10.2008 tarihleri arasında yersiz ödenen 1882,61 TL sağlık hizmeti bedellerinin geri ödenmesini talep ettiği, Mahkemece davanın konusuz kalması sebebi ile esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Dosyadaki belgelerden, davacı Kurum tarafından davalı sigortalının müfettiş tahkikatı sonucu iptal iptal edilen sigortalılık süresi ile ilgili olarak.

6552 sayılı Yasa'nın 58. maddesi ile 5510 sayılı Yasaya eklenen Geçici 54. madde “Mülga 4355 sayılı Ticaret ve Sanayi Odaları, Esnaf Odaları ve Ticaret Borsaları Kanunu, mülga 5373 sayılı Esnaf Dernekleri ve Esnaf Dernekleri Birlikleri Kanunu ve mülga 507 sayılı Esnaf ve Küçük Sanatkârlar Kanununa göre; esnaf ve sanatkâr siciline veya odasına ya da her ikisine birden kayıtları bulunmakla birlikte üye kayıtlarının mevzuata uygun olarak yapılmadığının tespit edilmesi üzerine,

Kuruma kayıt ve tescili yapılmakla birlikte, 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılık süreleri geçersiz sayılarak iptal edilen sigortalılardan 22.03.1985 tarihinden sonraki sürelere ait prim, gecikme zammı ve gecikme cezalarının 31.12.2013 tarihine kadar ödenmiş olması şartıyla 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılıkları başlangıç tarihinden itibaren geçerli sayılır..." hükmü gereği işlem yaptığını ancak davacıya 25.06.2015 tarihli talebine istinaden 01.07.2015 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlandığını,

davalı sigortalının halen Kurum kayıtlarında dava konusu borcunun bulunduğunu bildirdiğinden eldeki davada, davanın konusuz kaldığından bahsedilemez.

Ayrıca davalı sigortalı tarafından, Samsun 1. İş Mahkemesinin 2015/178 E., 2015/721 K. sayılı dosyasında, eldeki dava konusu Kurum işleminin iptalinin dava edildiği, davada. Kurumun 07.07.2015 tarihli yazısına atıf ve davacı vekilinin beyanı doğrultusunda karar verilmesine yer olmadığına dair karar verildiği, Kararın, 21. Hukuk Dairesinin 24.11.2015 günlü, 2015/16981 E., 2015/20874 K. sayılı ilamı ile onandığı görülmüştür.

Aynı dava konusu Kurum işleminin iptal edildiği, tarafları aynı mezkur dava dosyası, eldeki temyize konu karara dayanak olabilecek kesin delil niteliğinde olduğundan, Mahkemece, anılan dava dosyasının celbi ile iş bu davaya konu yersiz aylık ve sağlık hizmeti bedellerinin iptale konu yapılıp yapılmadığı dosyadaki kesinleşen sonuca göre denetlenmeli yine Kurum tarafından uygulandığı bildirilen Geçici 54. madde gereği, geçersiz sayılarak iptal edilen sigortalılardan 22.03.1985 tarihinden sonraki sürelere ait prim,

gecikme zammı ve gecikme cezalarının 31.12.2013 tarihine kadar ödenmiş olması şartıyla 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılıkları başlangıç tarihinden itibaren geçerli sayılacağından, Kurumca madde düzenlemesine uygun işlem yapılıp yapılmadığı da incelenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı Kurum ve temyiz eden davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli hüküm bozulmalıdır.