Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/7628 K.2019/1117

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. İnceleme konusu davada; 18.08.2008 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu yaralanan sigortalıya ödenen gelir ve tedavi giderinin tahsilinin talep edildiği, mahkemece sigortalının kaza tarihindeki işvereni tespit edilemediğinden davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

5510 sayılı Yasanın 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 21. maddesi 1. fıkrası ile “iş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirilir.” düzenlemesi getirilmiş olup, 21. maddenin 4. fıkrası ise 3. kişilerin sorumluluğu" İş kazası,

meslek hastalığı ve hastalık, üçüncü bir kişinin kusuru nedeniyle meydana gelmişse, sigortalıya ve hak sahiplerine yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin yarısı, zarara sebep olan üçüncü kişilere ve şayet kusuru varsa bunları çalıştıranlara rücû edilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Somut davada. Sigortalı .... yönetimindeki arka kısmında vinç takılı olan kamyon Bölmepınar-Karaköy yolu Belen mevkisinde iniş eğimli yolda hareket halindeyken frenlerinin tutmaması neticesinde duramayarak aynı mevkide yola yaklaşık 20 metre mesafede atıl vaziyette duran iş makinasına arkadan çarparak kaza meydana gelmiş ve sigortalı yaralanmıştır.

Sigortalının, 01.07.2008 - 17.08.2008 tarihleri arasında davalıya ait iş yerinden bildirimi yapılmış, sigortalı adına 18.08.2008 ve 20.08.2008 tarihli işveren imzalı vizite kağıdı düzenlenmiştir.

Kurum raporu ile de kaza olayının hemen ardından sigortalının işten çıkışının yapıldığı ancak işveren tarafından 20.08.2008 tarihli vizite kağıdı düzenlenmesinden sigortalının halen çalışmakta olduğunun anlaşıldığı belirtilerek işveren hakkında 506 sayılı Yasanın 10. maddesine göre işlem yapılması gerektiği ve olayın iş kazası olduğu tespit edilmiştir.

Dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelerden davalı ... ile Akdeniz Edaş Burdur İl Müdürlüğü arasında enerji nakil hatlarının yapım işiyle ilgili sözleşmeler yapıldığı, sigortalının 14.05.2009 tarihinde kuruma verdiği dilekçede ....’dan ihale almak suretiyle iş yapan.... Enerji şirketi adına....Köyü enerji nakil hattında ve civar köylerde bakım onarım çalışması yaparken ....Köyünde 18.08.2008 tarihinde, çalıştığı firma tarafından .... Vinç...Ltd.

Şti.’nden kiralanan vinç kamyonu ile kaza yaptığını, müşteki ifade tutanağında ise .... Enerji şirket sahibi ...’ın talimatıyla aracı kullandığını, aslında aracı kullanmak için yeterli ehliyetinin olmadığını belirttiği görülmektedir. Mahkemece tanık olarak dinlenen ... da ...’ın firmasında şantiye şefi olarak çalıştığını, sigortalının bir vinç kiralayarak özel işler yaptığını öğrenince bunu tutanağa bağlayarak işine son verdiklerini beyan etmektedir.

Somut uyuşmazlıkta öncelikle, kaza tarihinde sigortalının hangi işveren nezdinde çalıştığının tespit edilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, vinçli kamyonun malikinin kim olduğu, kamyonun kim tarafından kiralandığı araştırılmalı, davalı ... ile .... Enerji şirketi arasındaki iş ilişkisi irdelenmeli, asıl işveren alt işveren ilişkisinin olup olmadığı tespit edilmelidir.

Davacı Kurumun temyiz dilekçesinde ...’ın Elektron Enerji şirketinin ortağı olduğu ve ...’a vekaleten iş yaptığı iddia edildiğinden bu hususlar ilgili bütün bilgi ve belgeler celp edilmek suretiyle incelenmeli, vinçli kamyonun kiralandığı.... Vinç Nak...Ltd. Şti. ile Elektron Enerji şirketi ve davalı ... arasındaki iş ilişkisi irdelenmeli bu şekilde işverenin kim olduğu tereddütsüz bir şekilde tespit edilmelidir.

Davalı tarafından kazadan bir gün önce 17.08.2008 tarihinde sigortalının işten çıkışının yapıldığı belirtilmiş ise de, işten ayrılma ile ilgili belgeler dosya içeriğinde bulunmadığından işten çıkış belgeleri celp edilerek işten çıkışının kazadan sonra yapılıp yapılmadığı belirlenmeli, işten çıkışı yapıldığı halde 18.08.2008 ve 20.08.2008 tarihli vizite kağıtlarının neden düzenlendiği irdelenmeli, elde edilecek sonuç değerlendirilmek suretiyle hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece, yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.