Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/8615 K.2018/9481

.....

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı Kurum, 01.11.2011 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucuna bağlı olarak yaralanan sigortalıya ödenen geçici işgöremezlik, tedavi gideri ve peşin sermaye değerli gelir ödemelerinden oluşan sosyal sigorta yardımlarının 5510 sayılı Kanun’un 21. maddesi uyarınca davalı işverenden rücuan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Zararlandırıcı sigorta olayında; devlet adına sosyal güvenlik kanunlarını uygulamakla görevli .....birinci kişi, risklerin gerçekleşmesi halinde sigortalının ya da hak sahiplerinin Kurumdan yardım görmesi için primleri ödeyen işveren ikinci kişi konumundadır. Bunun dışında kalanlar ise üçüncü kişi olarak tanımlanmaktadır.

506 sayılı Yasanın Prim Belgeleri başlığını taşıyan 79/1. maddesine göre; işveren, bir ay içinde çalıştırdığı sigortalının sigorta primleri ve destek primi hesabına esas tutulan kazançlar toplamı ve prim ödeme gün sayıları ile bu primleri gösteren ve örneği yönetmelikle belirlenen asıl veya ek belgeleri ait olduğu ayı veya dönemi takip eden ayın sonuna kadar Kuruma vermekle ve Kurumca istenilmesi halinde iş yeri kayıtlarını ibraz etmekle veya sigortalı çalıştırmadığı takdirde, bu hususu sigortalı çalıştırmaya son verdiği tarihten itibaren bir ay içinde yazılı olarak Kuruma bildirmekle yükümlüdür.

İşverenin, sigortalıyı, 4857 sayılı İş Kanununun 7 nci maddesine göre başka bir işverene iş görme edimini yerine getirmek üzere geçici olarak devretmesi halinde, sigortalıyı devir alan, geçici iş ilişkisi süresine ilişkin bu fıkrada belirtilen belgelerin aynı süre içinde işverene ait iş yerinden Kuruma verilmesinden işveren ile birlikte müteselsilen sorumludur.

Somut olayda, öncelikle sigortalının işe girişinin davalı ... tarafından bildirildiği ve sigortalının davalının çalışanı olduğunun görüldüğü, fakat olay günü İl Müftülüğünce görevlendirildiği sırada kazanın gerçekleştiğinin anlaşılması karşısında, yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri uyarınca davalı işverenin sigortalıyı geçici olarak bir iş görme edimini yerine getirmek üzere devredip devretmediği araştırılmalıdır.

Bu sebeple belirtilen esaslara uyularak, soyut ifadelere dayanmayan, iş güvenliği mevzuatına göre hangi işverenin/işverenlerin hangi önlemleri alması gerekeceği, bu önlemlerin işverence/işverenlerce alınıp alınmadığı ve alınmış önlemlere sigortalı işçinin uyup uymadığı ve dayanağı mevzuat hükümleri ayrıntılarıyla irdelenerek, mevcut çelişkiyi giderecek şekilde, iş kazasının olduğu meslek kolu ile iş ve işçi güvenliği konusunda uzman bilirkişi kurulundan alınacak kusur raporu ile sonuca gidilerek karar verilmesi gerekmektedir.

Bunun yanında hükme esas alınan hesap raporunda 5510 sayılı Yasa uyarınca gerçek zarar hesabı yapılarak hesap raporu alınması ve davaya konu peşin sermaye tutarının artışlarla beraber tümünün değil sadece ilk peşin sermeye değerli gelir ve varsa sosyal yardım zammı üzerinden hesaplanması gerekirken bu hususlara riayet edilmemesi de isabetsizdir.

Ayrıca hüküm fıkrasında geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri bölümünde davacı kurum tarafından rakamsal olarak bir faiz talebi bulunulmamasına karşın faize karar verilmesi ve bu tutarlara ilişkin faiz kaleminde tedavi gideri yerine mükerrer şekilde geçici iş göremezlik ibaresinin kullanılması da hatalıdır.

Bu sebeplerle mahkemece, yukarıda belirtilen esaslara uyularak karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

......