Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2017/4117 K.2017/7586

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı kurum ve bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava ehliyeti, kişinin bizzat veya vekili aracılığıyla bir davayı davacı veya davalı olarak takip etme ve usuli işlemleri yapabilme ehliyetidir. Dava ehliyeti, medeni hakları kullanma ehliyetinin usul hukukunda büründüğü şekildir; dolayısıyla, medeni hakları kullanma ehliyetine ( fiil ehliyetine ) sahip gerçek ve tüzel kişiler dava ehliyetine de sahiptirler.

Taraf sıfatına gelince; bir hakkı dava etme yetkisi ( dava hakkı ) kural olarak o hakkın sahibine aittir. Bir hakkın sahibinin kim olduğu, dolayısıyla o hakkı dava etme yetkisinin kime ait olduğu, ( o davada davacı sıfatının kime ait olacağı ) tamamen maddi hukuk kurallarına göre belirlenir. Ancak, bir davanın davacısının o dava yönünden davacı sıfatına sahip bulunmadığının belirlenmesi halinde, mahkeme dava konusu hakkın mevcut olup olmadığını inceleyemeyeceği ve sıfat yokluğundan davanın reddine karar vermek zorunda olduğu için, taraf sıfatı usul hukukunun da düzenleme alanındadır.

Eş söyleyişle, sıfat, dava konusu sübjektif hak (dava hakkı) ile taraflar arasındaki ilişkidir. Taraf ehliyeti, dava ehliyeti ve davayı takip yetkisi, davanın taraflarının kişilikleriyle ilgili olduğu halde, taraf sıfatı dava konusu sübjektif hakka ilişkindir (Baki Kuru-Ramazan ... , Medeni Usul Hukuku, 7. baskı, ... 1995, s. 231). Bu nedenle, davanın tarafları, taraf ehliyetine sahip olmalıdır. Yani, bir davada taraf olabilmek için, ya, hakiki şahıs; ya da, hükmi şahıs olmak gerekir. Zira, taraf ehliyeti, medeni hukukun haklardan istifade ehliyetine tekabül eder ( Saim Üstündağ, Medeni Yargılama Hukuku, C. I-II, 7. Baskı, ... 2000, s.288)

Somut olayda; davacının çalıştığını iddia ettiği ve kat mülkiyetine tabi apartmanda, apartman yönetiminin olmadığı ve yöneticinin bulunmadığı, kat maliklerinin zorunlu dava arkadaşı olduğu, davacının talebine konu 01.06.2008- 01.01.2013 tarihleri arasında kat maliki olanların tamamının davaya dahil edilmesi gerektiği, Hasan Gökçebe ve Mahmut Binöl'ün davaya dahil edilmediği, yine anılan dönemde tapuda kat maliki olmadıkları halde davalı sıfatı ile aleyhine hüküm kurulanların bulunduğu,

davalı ...'in 07.01.2016 tarihinde öldüğü ve tapuda ...'in malik olması ve davanın ...'e açılmasının yeterli olduğu gerekçesi ile ...'in uyaptan silinmesine karar verilmiş ise de gerekçeli karar başlığında yer alması nedeniyle aleyhine hüküm kurulduğu,

bu durumda, taraf teşkili tam olarak sağlanmadan ve yanlış kişilere davanın yöneltilmesi ile karar verildiği anlaşılmış olmakla, usulüne uygun şekilde taraf teşkilinin sağlanması ve tapuda talebe konu dönemde kat maliki olmayanlar yönünden husumet durumunun gözetilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ve infazı mümkün olmayacak şekilde, karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı kurum ile bir kısım davalılar vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hükmün sair yönleri incelenmeksizin bozulmalıdır.