Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2017/5810 K.2019/5056

Dava, trafik kazası sonucu yaralanan sigortalıya yapılan tedavi gideri ve ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinden oluşan kurum zararının, davalıdan tahsili amacıyla başlatılan takibe ilişkin, itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-)Davacı vekili, dava dilekçesi ile; kurum sigortalısı ... ’ın 27.06.2011 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası nedeniyle, adı geçen sigortalıya 1.1793,52 TL geçici iş göremezlik ödeneği ve 680,69 TL tedavi masrafı olmak üzere toplam 2.474,21 TL masraf yapıldığını, anılan tutarın tahsili amacıyla, ... İcra Müdürlüğünün 2011/12770 takip sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını, başlatılan bu takibe borçlu tarafından itiraz edilmesi üzerine, takibin durduğunu, takipte işlemiş faiz için 72,96 TL yazılacağı yerde sehven 729,60 TL olarak yazıldığını, bu sebeple, 2.474,21 TL asıl alacak, 72,96 TL işlemiş faiz olmak üzere, toplam 2.547,17 TL üzerinden itirazın iptaline ve takibin devamı ile %40 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, Ankara 31.İcra Müdürlüğünün 2011/12770 sayılı takip dosyası dikkate alınarak icra takibinin asıl alacak olan 2.474,21 TL üzerinden devamına, icra takibine itirazın iptaline, davanın KABULÜNE,

Faiz yönünden dava ispat edilemediğinden faizle ilgili olarak icra takibinin iptaline, davanın REDDİNE,

Asıl alacağın %40'ı nisbetinde davalı tarafın icra inkar tazminatı ile mahkum edilmesine, karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden; kazalı sigortalıya geçici iş göremezlik ve tedavi gideri ödemeleri toplamının (1.793,52 TL GİG + 680,69 TL tedavi gideri) 2.474,21 TL olduğu anlaşılmaktadır.

Yasa Koyucu tarafından, 25.02.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren, 13.02.2011 tarih 6111 sayılı Yasanın 59. maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98. maddesi değiştirilmiş, anılan değişiklik ile trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın ... tarafından karşılanacağı esası getirilmiştir.

6111 sayılı Kanunun, yayımı tarihinde yürürlüğe giren Geçici 1. maddesi ile de, bu Kanunun yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedelleri, yine ... tarafından karşılanacağı belirtilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85/1 maddesine göre “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” 91. maddesine göre de, “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”

Tedavi giderleri kapsamında, sigorta şirketinin, Güvence Hesabının, sürücünün ve işletenin, zorunlu olarak sigorta teminatına bağlanması nedeniyle yasadan ve sözleşmeden doğan bu yükümlülüğü, 6111 sayılı Yasa ile getirilen düzenlemenin yürürlüğe girmesi ile sona erdirilmiş bulunmaktadır.

Bu haktan, sigorta sözleşmesinin tarafı olan işleten ile sürücülerinde yararlanması gerekmekte olup, poliçe limiti kapsamında kalan tedavi giderleri nedeniyle sorumlulukları sona erecektir. Sigorta sözleşmesinin sağladığı teminattan yararlanmayanların bu haktan da yararlanamayacakları açıktır.

Ancak, zorunlu sigorta teminat tutarlarını aşan tedavi giderlerinin, zarara sebep olan veya hukuken sorumlu olanlar tarafından karşılanacağı, bu kişiler yönünden poliçe limitini aşan kısım yönünden sorumluğun devam edeceği de kabul edilmelidir.

Yine Karayolları Trafik Kanunundaki mali mesuliyet sigortası yaptırmaya ilişkin zorunluluğa rağmen sigorta yapılmaması halinde; işletenin hukuki sorumluluğunu üzerine alan Güvence Hesabının sorumluluğu ortadan kalkmasına karşın, bu haktan zorunlu mali mesuliyet sigortasının yaptırmayan araç işleteni ve şoförü yararlanamayacaktır.

6111 sayılı Yasa ile getirilen düzenlemede; trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin karşılanacağı belirtilmiş olup, geçici iş göremezlik ödemeleri yasa kapsamı içerisinde bulunmamaktadır.

Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda eldeki dosyada; dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki yeşilkart sigorta poliçesi bulunan, kazaya konu, ... Plakalı aracın, 26.06.2011 günü sebep olduğu kaza sonucu yaralanan Kurum sigortalısına ödenen geçici iş göremezlik ödeneği ile yapılan tedavi masraflarının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine konu asıl alacaktan, tedavi giderleri yönünden davalının sorumluluğunun bulunmadığından, tedavi giderine konu 680,69 TL’lik talebin çıkartılması suretiyle, 1.793,52 TL geçici iş göremezlik ödeneği yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, Mahkemece tedavi giderleri yönünden de davalıyı sorumlu tutmak suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2-) Zararlandırıcı sigorta olayı sonucu geçici iş göremezlik durumuna giren sigortalıya yapılan sosyal sigorta yardımları nedeniyle uğranılan zararın, davalıdan tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yönelik itiraz üzerine açılan davanın yasal dayanaklarından olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 67. maddesinin ikinci fıkrasında, borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse alacaklı yararına ve istem üzerine, tarafların durumuna, davanın ve hüküm altına alınan şeyin tahammülüne göre, karara bağlanan tutarın belli bir yüzdesi üzerinden uygun bir tazminata karar verileceği yönünde düzenleme öngörülmüştür.

Buna göre itirazın iptali davalarında icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için, diğer koşulların yanında takibe konu alacağın likit olması da zorunludur.

Anılan tür bir alacaktan söz edilebilmesi için ise gerçek tutarın belli ve sabit olması veya borçlu tarafından belirlenebilmesi için alacağın tüm unsurlarının bilinmesi ya da bilinebilecek durumda bulunması gerekli olup, alacağın likit nitelikte olduğunun kabulü için borçlu tarafından tutarın araştırılarak belirlenmesi olanağının varlığı yeterlidir.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında dava değerlendirildiğinde, Kurumca karşılanan sosyal sigorta yardımlarından davalının sorumlu olduğu tutar, yargılama aşamasındaki kusur incelemesi sonucu belirlenmekle, bu kapsamda rücu alacağının icra takip ve dava tarihi itibarıyla varlığı ve tutarının belli ve sabit, dolayısıyla, likit nitelikte olduğu söylenemeyeceğinden, icra inkar tazminatına ilişkin istemin reddine karar verilmesi gerekirken, mahkemece yanılgılı değerlendirme sonucu, anılan talebin hüküm altına alınması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki, bu yanlışlıkların giderilmesi, yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.