Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2017/6364 K.2018/527

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı ile davalılardan Kurum vekili ve ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., Mehmet Yazgan, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, temiz eden davalıların tüm, davacının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 79/10. ve 5510 sayılı Yasanın 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde res'en araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada, davacı, davalı gerçek kişilere ait dolmuşlardan oluşan toplu taşıma hattında kahya olarak 01.08.2003 - 10.02.2014 tarihleri arasında hizmet ilişkisine bağlı çalışmasının tespitine yönelik açtığı dava sonunda Mahkemece davacının 01.07.2006 tarihinde dava dışı işyerinde çalışması olduğu ve bu çalışmasından önce davalı işyerindeki çalışmalarının geçtiği 2006 yılının sonundan dava tarihine kadar 5 yıldan fazla süre geçmesi nedeniyle 01.08.2003 - 30.06.2006 tarihleri arasındaki çalışmasının hak düşürücü süreye uğradığı,

bunun dışında kalan 02.07.2006 - 20.09.2011 tarihleri arasında asgari ücretle, 01.10.2011 - 13.01.2014 tarihleri arasında ise asgari ücretin 1,3693 katı ücreti ile çalıştığının tespitine yönelik kısmen kabule karar verilmiş ise de, Mahkemece hak düşürücü süreye uğradığı belirtilen 01.08.2003 - 30.06.2006 tarihleri arasındaki hizmetlere ilişkin eksik inceleme ve değerlendirme sonucu hüküm kurulmuştur.

Davacının davalılar işyeri dışında dava dışı ... Otom. Ak. Tek. San. Ltd. Şti.’ndeki 01.07.2006 tarihinde 1 günlük çalışmasının nasıl gerçekleştiği net olarak ortaya konulamamış olup bu çalışmasını davalı işyerindeki iş akdini feshetmek suretiyle mi gerçekleştirdiği yoksa davalı işyerinde çalışması devam ederken mi yaptığı anlaşılamamıştır.

Zira davacının, davalı işyerinde iş akdini sona erdirmek suretiyle başka bir işyerinde yaptığı çalışma sonrasında tekrar davalı işyerinde çalışmaya başlamış olması iş akdinin sona erdirilip tekrar başlatılması anlamına gelecek olup iş akdinin kurulması ve feshi inşai (yenilik doğurucu) haklar niteliğinde olduğu gözetildiğinde bu durumda davalı işyeri ile kurulan ikinci akdin artık yeni bir iş akdi olduğunun kabulü gerekecektir. Ancak mevcut iş akdini sona erdirmeden aynı anda başka bir işyerinde çalışma yapılması da mümkün olduğundan bu defa davalı işyerinde sona erdirilmiş bir çalışma olmadığı dolayısıyla hak düşürücü sürenin de söz konusu olamayacağı açıktır.

Bu bakımdan; Mahkemece, davacının dava dışı işyerinde 01.07.2006 tarihli 1 günlük çalışmanın davalı işyerindeki çalışmayı kesintiye uğratıp uğratmadığını, davacının da beyanı alınmak suretiyle irdelenmeli ve uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip, deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek, davacının çalıştığı iddia edilen süreler tereddütsüz belirlenerek, varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.