Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2017/967 K.2019/5397

Dava, iş kazasının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçeler ile davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı vekili, davacının davalı işyerinde kartonpiyer ustası olarak çalışırken 26.06.2010 tarihinde dubleks boşluğunda iskelenin kayması sonucu düşerek yaralandığını, omurilik kemiğinde üç kırık ve omuzunda zedelenme meydana geldiğini, kuruma iş kazası için başvuru yaptığını, başvurusunun rededdildiğini, olayın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiş olup, Mahkemece, davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Davaya konu olan ve tespiti istenen "iş kazası" mevzuatımızda 506 sayılı Kanunun 11-a ve 5510 sayılı Kanunun 13. maddesi ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, her iki kanunda da iş kazası tanımlanmamış, kazanın hangi hal ve durumlarda iş kazası sayılacağı yer ve zaman koşulları ile sınırlandırılarak belirlenmiştir.

1-5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun 13. maddesinde İş Kazası;

"a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,

b)İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,

c) Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,

d) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,

e) Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır." şeklinde belirlenmiştir.

İş kazası nedeniyle sosyal sigorta yardımlarının yapılabilmesi öncelikle Kurumun zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası olduğunu kabul etmesine bağlıdır. İş kazası olgusu Kurumca kabul edilmezse somut olayda olduğu gibi sigortalının ya da hak sahiplerinin olayın iş kazası olduğunu dava yolu ile tespit ettirmesi gerekmektedir.

2-Somut olayda, davalılar davacının kendi nam ve hesabına çalışması olduğunu, istisna akdi ile iş yaptığını, kendilerinin çalışanı olmadığını, aralarında hizmet akdi ilişkisi olmadığını, davacı ise hizmet akdi ile çalıştığını belirtmiştir. Davaya konu olay ile ilgili soruşturma ve kovuşturma olup olmadığı araştırlmalı, davacı ile birlikte aynı işyerinde çalışan bordro tanıkları resen tespit edilerek dinlenilmeli, olay ile ilgili sağlık kuruluşlarına başvuru olup olmadığı tespit edilerek, hastane kayıtları celbedilmeli, tüm kanıtlar toplandıktan sonra taraflar arasındaki ilişkinin hukuki niteliği tespit edilerek karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu, davanın kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.