Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2018/4272 K.2018/10910

.......

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davacı Kurum, 01.04.2010 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucuna bağlı olarak vefat eden sigortalının hak sahiplerine ödenen cenaze ve peşin sermaye değerli gelir ödemelerinden oluşan sosyal sigorta yardımlarının 5510 sayılı Kanun’un 21. maddesi uyarınca davalı işverenden rücuan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Zararlandırıcı sigorta olayında; devlet adına sosyal güvenlik kanunlarını uygulamakla görevli ...... birinci kişi, risklerin gerçekleşmesi halinde sigortalının ya da hak sahiplerinin Kurumdan yardım görmesi için primleri ödeyen işveren ikinci kişi konumundadır. Bunun dışında kalanlar ise üçüncü kişi olarak tanımlanmaktadır.

506 sayılı yasanın Prim Belgeleri başlığını taşıyan 79/1. maddesine göre; işveren, bir ay içinde çalıştırdığı sigortalının sigorta primleri ve destek primi hesabına esas tutulan kazançlar toplamı ve prim ödeme gün sayıları ile bu primleri gösteren ve örneği yönetmelikle belirlenen asıl veya ek belgeleri ait olduğu ayı veya dönemi takip eden ayın sonuna kadar Kuruma vermekle ve Kurumca istenilmesi halinde iş yeri kayıtlarını ibraz etmekle veya sigortalı çalıştırmadığı takdirde, bu hususu sigortalı çalıştırmaya son verdiği tarihten itibaren bir ay içinde yazılı olarak Kuruma bildirmekle yükümlüdür.

İşverenin, sigortalıyı, 4857 sayılı İş Kanununun 7 nci maddesine göre başka bir işverene iş görme edimini yerine getirmek üzere geçici olarak devretmesi halinde, sigortalıyı devir alan, geçici iş ilişkisi süresine ilişkin bu fıkrada belirtilen belgelerin aynı süre içinde işverene ait iş yerinden Kuruma verilmesinden işveren ile birlikte müteselsilen sorumludur.

Somut olayda, öncelikle davacının hizmet bildiriminin bulunduğu çalışma ile ve kaza günü işveren nezdinde yaptığı çalışmanın tehlike sınıf ve derecesinin farklı olup olmadığı araştırılarak, sigortalının iş kazasına konu çalışmasının nerede ve hangi işveren nezdinde geçtiği belirlenmeli, tehlike sınıf ve derecesinin aynı olması ve geçici iş ilişkisinin varlığı halinde 5510 sayılı yasanın 23. maddesi uygulanması mümkün olmadığı göz önünde bulundurulmalıdır.

Bunun yanında dosya içindeki kayıtlardan hak sahiplerinden Hakan yönünden yapılan fiili ödemelerin celbi ile adı geçen hak sahibi için belirlenen peşin sermaye değerli gelir ve yapılan fiili ödemeler tespit edildikten sonra usulüne uygun bir hesap bilirkişi raporu alınarak karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle ve eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

......