Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2018/5898 K.2018/9577

.......

Dava, iş kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelirlerin 506 sayılı Kanunun 10 ve 26. maddeleri uyarınca rücuan tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece, uyulan bozma ilamı sonrasında ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Önceki bozma ilâmında "10. madde koşullarının gerçekleştiği çekişmesiz bulunan somut olayda, davalı ...'ın kendisine ait araçla dava dış..... ait akaryakıt taşıma işini üstlendiği, anılan şirket yetkililerinin sigorta müfettişine verdikleri beyanda, anılan akaryakıt nakliyesi işini bazen kendi araçları ile bazen de araç kiralaması yolu ile fatura karşılığı yaptırdıklarını ifade ettikleri, bu durumda aracı kullanan ile bir ilişkileri bulunmadığını belirtmiş iseler de; sigortalının çalışmakta olduğu şoförlük işinin davalı ile dava dışı......arasında akdedilen yük taşıma sözleşmesine istinaden icra edilip edilmediği,

yapılan işin şirketin asıl işi konumunda olup olmadığı, sigortalının çalıştığı sürece emir ve talimatları davalı yanında şirketinin yetkililerinden alıp almadığı, adı geçen şirketin asıl işin bir bölümünü veren, denetim ve gözetim yetki ve görevi devam eden asıl işveren konumunda bulunup bulunmadığı irdelenmemiştir." şeklinde detaylı ve yol gösterici açıklama yapılarak karar bozulmuştur.

Eldeki davada, Mahkemece.......adına .....plakalı araç için düzenlenen ...... belgesinin davalı ... tarafından düzenlenmediği, ilgili evrakın........ yurtdışına çıkış yapabilmesi için dava dışı ........tarafından düzenlendiği, bu nedenl......bildirilmemesinden dolayı sorumluluğun......ait olduğu belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya kapsamında, sigortalının kullandığı ......plakalı aracın davalı adına kayıtlı olduğu, müfettiş raporunda sigortalının davalı ... nezdinde çalıştığına dair yapılan tespitler ve davalının davacı kurum müfettişine verdiği ifade ile bozma sonrasında 21.12.2017 tarihli celsede oğlunun rahatsızlığı nedeniyle Irak'a gidememesi üzerine sigortalıyı şoför olarak işe aldığına dair beyanları karşısında, davalının işveren olarak kabulü gerekmektedir.

Bozma ilamı ve sonrasındaki delillere göre, 506 sayılı Yasanın 10. maddesi uyarınca davalı işverenin sorumluluğu kusursuzluk ilkesine dayanmakta olup, zararlandırıcı sigorta olayında işverenin hiç kusuru olmasa bile, sigortalının işe giriş bildirgesi yasal süre içerisinde Kuruma verilmemiş ve zararlandırıcı sigorta olayı bu yasal süreden sonra meydana gelmiş olduğundan Kurumca yapılan sigorta yardımlarından 10. maddeye göre sorumlu tutulması,

bu durumda tarafların kusur oranı gözetilmeksizin belirlenen ilk peşin sermaye değerinden, Borçlar Kanunu’nun 43-44.(51 ve 52.m) maddeleri uyarınca sigortalının kusurunun % 50'sinden az olmamak üzere hakkaniyet indirimi yapılarak sorumlu olunan miktarın belirlenmesi gerekecektir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

......