Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2019/2235 K.2019/3829

Dava, iş kazası nedeniyle meslekte kazanma gücünü kaybeden sigortalıya bağlanan peşin değerli gelirler, ödenen geçici iş göremezlik ödemesi ve yapılan tedavi masrafları nedeniyle oluşan kurum zararının 5510 sayılı Yasanın 21’inci maddesi kapsamında davalıdan tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde, davanın kısmen kabulüne, karar verilmiştir. Hükmün, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Kusur raporlarının, 5510 sayılı Yasanın 21., 4857 sayılı Yasanın 77. ve İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğünün 2 vd maddelerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir. 4857 sayılı Yasanın 77. maddesi. “İşverenler işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almak, araç ve gereçleri noksansız bulundurmak, işçiler de iş sağlığı ve güvenliği konusunda alınan her türlü önleme uymakla yükümlüdürler.

İşverenler, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği önlemlerine uyulup uyulmadığını denetlemek, işçileri karşı karşıya bulundukları mesleki riskler, alınması gerekli tedbirler, yasal hak ve sorumlulukları konusunda bilgilendirmek ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimini vermek zorundadırlar...” düzenlemesini içermektedir.

Anılan düzenleme, işçiyi gözetim ödevi ve insan yaşamının üstün değer olarak korunması gereğinden hareketle; salt mevzuatta öngörülen önlemlerle yetinilmeyip, bilimsel ve teknolojik gelişimin ulaştığı aşama uyarınca alınması gereken önlemlerin de işveren tarafından alınmasını zorunlu kılmaktadır.

İş kazasının oluşumuna etken kusur oranlarının saptanmasına yönelik incelemede; ihlal edilen mevzuat hükümleri, zararlı sonuçların önlenmesi için koşulların taraflara yüklediği özen ve dikkat yükümüne aykırı davranışın doğurduğu sonuçlar, ayrıntılı olarak irdelenip, kusur aidiyet ve oranları gerekçeleriyle ortaya konulmalıdır.

Öte yandan, sigortalı veya hak sahipleri tarafından tazmin sorumluları aleyhine açılan tazminat davalarında alınan kusur tespitine ilişkin bilirkişi raporuyla ulaşılan sonuçlar, rücu davasında kurumun taraf olmaması nedeniyle bağlayıcı nitelikte bulunmamakta, işçi sağlığı ve iş güvenliği kuralları yönünden ayrıntılı irdeleme içermesi halinde güçlü delil olarak kabul edilebilmektedir.

Rücû davaları, kusur sorumluluğuna dayanmakta olup, iş kazasında kusurlu olanlar davacı Kurum'un rücû alacağından kusurları karşılığı sorumludur. Kusurun belirlenmesinde ise; zararlandırıcı sigorta olayının ne şekilde oluştuğunun, dosya içeriğindeki tüm deliller takdir olunarak belirlenmesi ve kabul edilen maddi olgular doğrultusunda, konusunda uzman sayılacak kişilerden oluşturulacak bilirkişi heyetinden, aynı olay nedeniyle daha önce açılmış ve kesinleşmiş tazminat dosyasındaki kusur raporları ile çelişki oluşturmayacak şekilde kusur oran ve aidiyeti konusunda rapor alınması gereklidir.

Mahkemece 20.11.2017 tarihli bozma ilamının gerekleri yerine getirilmemiştir.

Mahkemece; iş kazasının gerçekleştiği iş kolu ile, işçi sağlığı ve işgüvenliği alanında uzman kişilerden seçilecek bilirkişi kurulundan, kazalı sigortalının maruz kaldığı 15.05.2010 tarihli iş kazası sonucu %4,2 oranında, 25.03.2011 tarihli iş kazası sonucu %9,1 oranında meslekte kazanma gücünü kaybetmiş olup,

sosyal güvenlik kurumunun malüliyet oranlarının birleştirilmesi kararı ile meslekte kazanma gücünü kaybetme oranının %12,91 olarak belirlenmiş olması hususları ile tazminat dosyasındaki rapor da gözetilmek suretiyle 15.05.2010 tarihli ve 25.03.2011 tarihli her bir olay için ayrı ayrı kusur incelemesi yaptırılacak şekilde yeniden kusur raporu aldırılmalı, maddi oluşa ve kanuna uygun olarak kusur oran ve aidiyetleri usûlünce belirlenmeli, belirlenen kusur oranlarının ortalaması alınmamalı ve sonucuna göre karar verilmelidir.

Yine gerçek zarar hesabının her bir olay için ayrı ayrı yapılması, gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin de bu esasa göre belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu alınan hesap raporu esas alınmak ve iş bu raporda belirtilen peşin değerli gelirler üzerinden karar vermek suretiyle yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, hükmü temyiz etmeyen davalı lehine oluşan usuli kazanılmış haklar gözetilmeli ve hüküm bozulmalıdır.