Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2019/2237 K.2019/8034

Dava, usulsüz oda kaydı nedeniyle Bağ-Kur sigortalığının iptaline ilişkin kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının oda kaydına istinaden 13.12.1993-13.06.2000 tarihleri arasındaki Bağ-Kur sigortalılığının, Kurum denetmen raporu sonrası geçersiz sayılarak iptal edildiği, davacı tarafından kurum işleminin iptali ve bağkur sigortalılığının tespiti talepli eldeki davanın açıldığı, Mahkemece, davacının dava konusu dönemde kendi adına ve hesabına bağımsız ticari faaliyeti bulunmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkemenin hükmü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

6552 sayılı Yasanın 58. maddesi ile 5510 sayılı Yasaya eklenen Geçici 54. madde “Mülga 4355 sayılı Ticaret ve Sanayi Odaları, Esnaf Odaları ve Ticaret Borsaları Kanunu, mülga 5373 sayılı Esnaf Dernekleri ve Esnaf Dernekleri Birlikleri Kanunu ve mülga 507 sayılı Esnaf ve Küçük Sanatkârlar Kanununa göre; esnaf ve sanatkâr siciline veya odasına ya da her ikisine birden kayıtları bulunmakla birlikte üye kayıtlarının mevzuata uygun olarak yapılmadığının tespit edilmesi üzerine,

Kuruma kayıt ve tescili yapılmakla birlikte, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılık süreleri geçersiz sayılarak iptal edilen sigortalılardan 22.03.1985 tarihinden sonraki sürelere ait prim, gecikme zammı ve gecikme cezalarının 31.12.2013 tarihine kadar ödenmiş olması şartıyla 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılıkları başlangıç tarihinden itibaren geçerli sayılır..." hükmünü içermekte olup; anılan yasal düzenlemeyle getirilen lehe uygulamanın, sahte sigortalılıkta uygulanması mümkün değil ise de.

Mahkemece öncelikle davacıya anılan yasal düzenlemeden yararlandırılıp-yararlandırılmayacağı hususunun kurumun kabulünde olup olmadığı konusunda davacıya verilecek mehille kuruma başvuru sağlanmalı, Kurumca, davacının anılan yasal düzenlemeden yararlandırılmak suretiyle sigortalılığına geçerlilik tanınması halinde davanın konusuz kalma durumu denetlenerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Kurumca, davacı sigortalı hakkında geçici 54. madde kapsamında değerlendirme yapılmaz ise, anılan dönemde davacının 1479 sayılı Kanun kapsamında zorunlu sigortalı olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı ve aynı Kanunun 79. maddesi hükmüne göre isteğe bağlı sigortalı olmak için Kuruma yazılı başvurunun ya da isteğe bağlı sigortalı olma iradesini ortaya koyacak şekilde Kuruma prim ödemesinin varlığının koşul olduğu gözetilerek, davacının 23.06.1997 tarihinden itibaren yaptığı prim ödemeleri gözetilmeli ve her bir prim ödemesinin yapıldığı tarihten itibaren (zorunlu sigortalılıkla çakışmamak kaydıyla) karşıladığı süre kadar 1479 sayılı Kanun kapsamında isteğe bağlı sigortalı sayılmalıdır.

Mahkemenin, bu maddi ve hukuki olguları gözetmeksizin eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.