Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2019/2307 K.2019/3974

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, davacının, 01.06.2007 – 30.09.2012 tarihleri arasında, davalı işveren yanında hizmet akdine tabi, sürekli ve kesintisiz olarak geçen ve kuruma bildirilmeyen çalışma sürelerinin tespitine ilişkin olup, mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüyle ilamda belirtilen şekilde davacının davalı şirket nezdinde 01.06.2011 – 30.09.2011 ve 01.06.2012 – 30.09.2012 tarihleri arasında, hükümde yazılı günlük ücretlerle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Mahkemece dosyaya celp edilen dönem bordroları eksik olup, kabule konu 01.06.2011 – 30.09.2011 ve 01.06.2012 – 30.09.2012 dönemleri yönünden tüm dönemde bordrolu olarak çalıştığı belirlenebilen bir tanık bulunmamaktadır. Dinlenen bordro tanıkları dava konusu dönemde çalışmaları olan ancak kabule konu dönem yönünden çalışmaları tespit edilemeyen çalışanlardır. Komşu işyeri tanıklarının beyanları ise tek başına hüküm kurmaya elverişli değildir.

Mahkemece, re'sen araştırma ilkesi çerçevesinde davaya konu dönem yönünden; öncelikle kabule konu dönemin tamamını kapsayacak şekilde bordrolar getirtilip tüm döneme ilişkin tanık beyanları alınarak denetlenmeli, aksi halde yeni bordro tanıkları aynı yöntemle belirlenip yine tüm dava konusu dönemi kapsayacak şekilde ayrıntılı beyanları alınmak ve varsa aralarındaki çelişkiler giderilmek suretiyle davacının çalışma süresi ve şekli belirlenmelidir.

Mahkemenin, yukarıda belirtilen eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak yazılı şekilde karar vermesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.