Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2019/2677 K.2019/4994

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılardan Kurum, ..., ... ve ... ekmek Unlu Mamuller ve Gıda İnş. Turz. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, 5510 sayılı Kanunun geçici 7/1inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan, mülga 506 sayılı Kanunun 79/10 hükmü uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

Mahkemenin, Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak yine, o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlayacağımız bu olgu; mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirdiği gibi, mahkemenin kararını bozmuş olan Yargıtay Hukuk Dairesince; sonradan, ilk bozma kararı ile benimsemiş olduğu esaslara usuli kazanılmış hakka aykırı bir şekilde, ikinci bir bozma kararı verilememektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı, Hukuk Genel Kurulu’nun 12.07.2006 gün, 2006/9-508 E., 2006/521 sayılı Kararı).

Eldeki davada ise. Bozma ilamına uyulmasına rağmen bozma gereği mahkemece tam olarak yerine getirilmemiştir.

Davacının çalışmalarının bildirildiği 10024694 sigorta sicil numaralı işverenler ... ve ...’na ait ... işyerinin 15.07.1966-31.10.1986 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında olduğu, davalı olarak gösterilen ... işyerinden davacı adına bildirilmiş çalışmanın bulunmadığı,506 sayılı Yasanın 79/10. maddesine göre, bu tür tespit davalarının sigortalıyı fiilen çalıştıran işverenlere yöneltmesi gerektiği, 6100 sayılı Kanunun 124. maddesinin 4. fıkrası hükmüne göre hizmet tespitine yönelik eldeki davada; davacının temsilcide hata yaptığı belirgin olmakla;

davacının dava konusu dönemde bildirimlerinin yapıldığı işverenlerin açık kimlikleri ile adreslerinin tespiti ile davaya dahili sağlanarak ibraz edeceği deliller ile birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek karar bozulmuş ise de mahkemece dosya kapsamında öldüğü bildirilen ...

Muratoğlu Mirasçılarının davaya dahil edilmediği, yine husumet düşmeyen mirasçılar yönünden infaza elverişli karar karar verilmemiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkemece açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeksizin eksik araştırma ve inceleme ile yazılı biçimde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, temyiz eden davalılardan Kurum, ..., ... ve ... ekmek Unlu Mamuller ve Gıda İnş. Turz. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.