Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2019/6128 K.2020/1721

Asıl ve birleşen davalar rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde ilamında belirtildiği şekilde, asıl ve birleşen davaların davalı ... A.Ş. ve ... yönünden kabulüne, davalı ... yönünden reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum ile davalılardan... Sigorta A.Ş. ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, 22.04.2009 tarihinde meydana gelen trafik-iş kazası sonucu vefat eden kazalının hak sahiplerine bağlanan gelirin 5510 sayılı Kanun'un 21/4 maddesine göre tazmini talebine ilişkindir. Yargılama sırasında alınan 13.12.2008 tarihli bilirkişi raporuyla davalı ... %25, sigortalı %75 kusurlu bulunmuş olup Mahkemece işbu rapor hükme esas alınarak karar verilmiştir. Mahkemenin, kusura ilişkin kabulü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Rücu davaları, kusur sorumluluğuna dayanmakta olup, iş kazasında kusuru olanlar davacı Kurumun rücu alacağından kusurları karşılığında sorumludur.

Kusurun belirlenmesinde ise; zararlandırıcı sigorta olayının ne şekilde oluştuğunun, dosya içeriğindeki tüm deliller taktir olunarak belirlenmesi ve kabul edilen maddi olgular doğrultusunda, konusunda uzman sayılacak kişilerden oluşturulacak bilirkişi heyetinden, aynı olay nedeni ile daha önce açılmış ve kesinleşmiş tazminat ve ceza davaları varsa, bu davalardaki kusur raporları ile çelişki oluşturmayacak şekilde kusur oran ve aidiyeti konusunda rapor alınması gereklidir.

Kusur durumu saptanırken, iş güvenliği mevzuatına göre hangi önlemlerin alınması gerektiğinin, bu önlemlerin işverence alınıp alınmadığını ve alınmış önlemlere sigortalı işçinin uyup uymadığının, olay tarihinde yürürlükte bulunan 5510 sayılı Kanun'un 21. maddesi, 4857 sayılı Kanun'un 77. maddesi, İşçi sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek belirlenmesi gerekir.

Eldeki davada, kazalı sürücü ... yönetimindeki kamyon ile Burdur istikametinden Antalya istikametine doğru seyrederken önündeki aracı solladıktan sonra yolun sol tarafında süpürme işini yapmakta olan davalı ...

Müdürlüğünün işçisi davalı ... yönetimindeki yol süpürme kamyonunun sağ arka kısmına çarpması neticesinde kazalı ve aracındaki iki kişinin vefat ettiği trafik/iş kazasına ilişkin eldeki dosyada, bozma sonrası yapılan yargılamada hükme esas alınan bilirkişi raporu ile davalı ...'e kusur atfedilmediği, davalı ...'nün %25, sigortalının %75 kusurlu bulunduğu, bu kusur oranlarına göre de mahkemece hüküm tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Söz konusu bilirkişi raporunda, davalı ...'ne verilen kusur gerekçesinde "sol şeritte yapılan çalışmada arkadan gelecek sürücülere karşı uyarı ve önlemler alınması gerekirken bu hususlara uyulmadığı, gereken önlemleri almadığı" şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş ise de adı geçen davalı yönünden mevzuat hükümlerinden bahsedilmeksizin ve alınacak önlemlerin neler olduğu, hangi önlemlerin alınmadığı hususlarına yer verilmeden soyut ve genel ifadeler kullanılarak kusur izafe edildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece yapılacak iş; ceza dosyasındaki maddi olgular da gözetilerek olayda davalı ... Müdürlüğünün kusurunun olup olmadığının, özellikle sahibi bulunduğu sol şeritte hareket eden yol süpürme kamyonu yönünden mevzuat hükümleri çerçevesinde hangi önlemleri alması gerektiği, mevzuatta yer alan önlemlerden hangilerini almadığı belirlenerek irdelenmesi, yukarıdaki açıklamalar ışığında, çelişkileri giderici nitelikte işçi sağlığı ve iş güvenliği ile iş kazasının vuku bulduğu iş kolunda uzman iş güvenliği uzmanlarından oluşan bilirkişi heyetinden; kusur oran ve aidiyeti konusunda yeniden rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı biçimde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davacı Kurum ile davalılardan Anadolu Sigorta A.Ş. ve ... vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.