Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/1002 K.2021/4167

Dava, prim tahakkuk işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkeme, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, 01.10.2012 tarih, 2012/DD-192 sayılı ... denetmen raporu ile, işyerinde fiilen çalıştıkları tespit edilen ..., ..., ... ve ...'in sigortalı işe giriş bildirgelerinin ve aylık prim ve hizmet belgelerinin verilmemesi nedeniyle Kurumca re'sen tahakkuk ettirilen prim ve gecikme zammının iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece uyulan bozma ilamında “davanın esas yönünden incelemesine geçilerek, tüm kanıtlar toplandıktan sonra yapılacak irdelemeyle elde edilecek sonuca göre hüküm kurulması gerektiği” hususu açıkça belirtilmiştir.

Bozma ilamı sonrası mahkemece “raporda adı geçen kişilerin davacıya ait işyerinde çalıştığı yönünde irsaliyeli fatura dışında başkaca herhangi bir bilgi veya belge bulunmadığı, gerek anılan kişilerin çalıştığı iddia edilen dönemde işyerinde çalışmakta olan işçilerin ifadelerine gerekse işyerinin komşusu olduğu işyerlerinin işveren ve çalışanlarının ifadelerine başvurulmadığı, anılan kişilerin işyerinde çalıştığına ilişkin başkaca somut herhangi bir saptamaya dayanmadan anılan bu kişilerin salt irsaliyeli faturada adı ve imzası bulunmasından hareketle davacı adına varsayıma dayalı olarak eksik ve yetersiz inceleme sonucu resen tahakkuk işleminin usul ve yasaya uygun olmadığı” gerekçesiyle ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, “... Cad. 2.Geçit No:1 ...” adresinde yer alan 1081215 sicil sayılı ....Dış Tic.Ltd.Şti. adına kayıtlı bina inşaatı işyeri ile ilgili olarak tanzim edilen 01.10.2012 tarih 2012/DD-192 sayılı ... denetmen raporu ile işyerinde ...’ın 25.06.2007- 05.05.2008 arasında, ...’in 14.05.2008 tarihinde fiili olarak çalıştığı, ...’in 29.05.2007 tarihindeki hizmetlerinin Kuruma bildirilmediği, ...’ın 21.06.2008-15.07.2008 tarihleri arasında fiili olarak çalıştığı tespit edilerek davacı adına adı geçen kişilerin yasal süresi içinde işe giriş bildirgesi ve aylık prim ve hizmet belgelerinin verilmemesi gerekçesiyle resen 3306,43-TL prim ve 2.976,47-TL gecikme zammı tahakkuk ettirilmesi üzerine davacının yasal süresi içinde iş bu davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Dava niteliği gereği kamu düzenini ve ..., ..., ... ve ...'in sosyal güvenliğe ilişkin haklarını da ilgilendirdiğinden Mahkemece, fiilen çalıştığı tespit edilen ..., ..., ... ve ...'in davaya dahil edilmelerinin sağlanarak dinlenmeleri, ...'ndan adı geçen kişilerin özlük dosyası getirtilerek Kurum müfettişlerince yapılan bir inceleme olup olmadığının sorulması, işyerine ait dönem bordrolarının istenmesi, bu dönem bordrolarında kayıtlı tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurması,

bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği taktirde, ... ilgili il Müdürlüğünden gerekirse zabıta, vergi dairesi ve meslek odası aracılığı ile iş yerine o tarihte komşu olan işyeri çalışanlarının; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek ..., ..., ... ve ...'in davalı işyerinde fiili olarak çalışıp çalışmadığının Mahkemece resen araştırılarak tespit edilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik araştırma ve inceleme sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.