Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/3023 K.2022/2579

Asıl dava, yurt dışı kesin dönüş şartının yerine getirilmemesi nedeniyle yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklardan dolayı borçlu olmadığının tespiti, birleşen dava ise yersiz ödendiği iddia olunan yaşlılık aylıkları ve sağlık giderinin istirdadı istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak ilamında belirtildiği şekilde asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Mahkemece uyulan bozma ilamında “Somut olayda, dava dosyası içerisinde yer alan 19.9.2012 günlü Alman sigorta kurumuna ait sigorta hesabında, talep konusu dönem kapsamında, (01.12.2003-10.2.2004) tarihleri ve (1.4.2007-28.2.2010) tarihleri arası dönemde “ Pflegetatigkeit (bakım süresi)” sürelerinin kayıtlı bulunması, söz konusu “bakım süresinin” Alman Rant Sigortasında uzun vade sigorta kollarına dahil edilip aylığın hesabında nazara alınması ve ikamete bağlı bir ödeme olması karşısında, bakım süresi ödemeleriyle sınırlı olmak üzere yersiz ödenen aylıkların istirdadına karar verilmesi,

17.9.2001-17.2.2010 tarihleri arası yersiz ödendiği iddia edilen sağlık giderleri yönünden, bakım süresi ödemesi ile sınırlı olmak üzere, 5510 sayılı Yasanın 60. ve geçici 45. maddeler gözetilerek, genel sağlık sigortalısı sayılmak için öncelikli olarak Türkiye'de ikamet şartı arandığından davacıya ait mernis kayıtları ve yurda giriş-çıkış kayıtlarının talep konusu dönemi kapsar şekilde celp edilerek, davacının ikamet ve 60. madde de belirtilen diğer koşulları sağlayıp sağlamadığının irdelenerek, karar vermesi gerektiği...” belirtilmiştir.

Yurtiçi sigortalılık süreleri ile 3201 sayılı Yasa kapsamında borçlandığı 1976-1996 yılları arasında Almanya'da geçen yurtdışı süreleri gözetilerek 1.12.1996 tarihinden itibaren 506 sayılı Yasa hükümleri uyarınca yaşlılık aylığı bağlanan davacının, aylık bağlandıktan sonra Almanya'da çalıştığı gerekçesiyle 21.9.2011 tarihinde Kurumca gerçekleştirilen işlemle 17.9.2001-17.2.2010 tarihleri arasında ödenen aylıkları yersiz sayılarak anılan dönem için tahakkuk ettirilen 57.521,17 TL yersiz aylık tutarı ile 7.345,00TL sağlık giderlerinin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi bu davaya konu edilmiş, Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda asıl ve birleşen davanın kısmen kabulune karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma gereğince aylıklar yönünden verilen karar isabetli ise de, sağlık giderleri yönünden önceki bozma kararı gereğince 5510 sayılı Yasanın geçici 45. maddesi değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.

Mahkemece, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.