Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/3403 K.2021/8625

Dava, davacının sosyal güvenlik destek primine tabi çalışmasının tespiti istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne dair verilen karara karşı, fer-i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 11.Hukuk Dairesince davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi kararının feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Davacı vekili, davacının davalı şirkette 01/04/2010 -30/09/2010 tarihleri arasında şirketin gireceği ihalelerde keşif ve ölçüm yaparak keşif özeti hazırlamak suretiyle davacının emekli olması nedeniyle sosyal güvenlik destek primine tabi çalışmasının tespitini istemiştir.

II-CEVAP

Davalı şirket, usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen davaya cevap vermemiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davanın kabulüne, davacının davalı şirket nezdinde 01/04/2010-30/09/2010 tarihler arası sosyal güvenlik destek primine tabii olacak şekilde çalıştığının tespitine, karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesi, feri Müdahil Kurum vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Feri müdahil Kurum vekili, davacının talebinin haksız, kurumun yaptığı işlemin doğru olduğunu, dosyadaki tüm delillerin ispatlarını doğruladığını, dosyanın tam incelenmeden, bilirkişi raporu, SGK denetim raporları ve beyanlar dikkate alınmadan eksik inceleme ile kararın yazıldığını, kararın usul ve yasalara aykırı olduğunu, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini beyan ederek kararın bozulmasını istemiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

Dava, davacının sosyal güvenlik destek primine tabi çalışmasının tespiti istemine ilişkindir.

4857 sayılı İş Kanununun 13. maddesinde, işçinin normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda sözleşmenin kısmî süreli iş sözleşmesi olduğu belirtilmiş, 63. maddesinde, genel bakımdan çalışma süresinin haftada en çok 45 saat olduğu, aksi kararlaştırılmamışsa bu sürenin, işyerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanacağı açıklanmıştır.

Bu tür hizmet tespiti davalarında tam gün üzerinden veya kısmi zamanlı olarak çalışma olgusunun ortaya konulması önem arz etmekte olup çalışmanın kısmi zamanlı olduğu anlaşıldığı takdirde günde kaç saat hizmet verildiği ve giderek haftalık ve aylık çalışma süreleri belirlenmeli, sonrasında değinilen 63. madde kapsamında 7,5 saatlik çalışmanın 1 iş gününe karşılık geldiğinden yola çıkılarak hüküm altına alınması gereken aylık çalışma süresi belirlenmelidir.

Somut olayda, davacı vekili, dava dilekçesinde, davalı şirketin katılacağı ihaleler için davacının evden çalışarak kesif özetleri hazırladığını, tanık olarak dinlenen ...’ın davacının hazırladığı keşifleri, bilgisayara geçirdiğini ileri sürmüş, ... ise, tanık olarak alınan ifadesinde;

davacının dışardan ihale evraklarını hazırlayan kişi olduğunu, ofis çalışanı olmadığını, şirket ihale alacağı zaman ihale makamlarından şartnameyi aldıklarını, şartnameyi davacıya verdiklerini, davacının ihale ile ilgili işlemleri yani keşif özetini yaptığını, tüm ihale işlemlerini hazırladığını, onun hazırladığı dosya ile ihaleye girdiklerini, ihaleye girmeden önceki tüm işlemleri davacının hazırladığını beyan etmiş, Mahkemece, davacının tam süreli iş sözleşmesine göre çalıştığı varsayılarak hüküm kurulmuştur.

Mahkemece, davacının davalı işyerindeki çalışmasının tam süreli mi yoksa kısmi süreli mi olduğu tespit edilmeli, işyerinin kapasitesine ilişkin araştırma yapılarak, davalı işyerine haftada kaç ihale evrakı geldiği, davacı tarafından yapılan işlerin niteliği, buna göre davacının çalışmasının tam süreli mi yoksa kısmi süreli mi olduğu hususu irdelenmeli, gerektiğinde uzman bilirkişi görüşü de alınmak suretiyle, hükme konu dönem içinde bir günde kaç saat çalışmış olabileceği, haftalık ve aylık çalışma süreleri belirlenmeli ve yedi buçuk saat çalışma bir günlük çalışma hesabı ile kaç iş gününe karşılık olduğu hususu saptanarak karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, fer-i müdahil Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.