Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/5472 K.2020/5501

Davacı, davalılardan işverenlere ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılardan kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

Dava, davacının davalılara ait işyerinde 01/11/1999-01/06/2003 tarihleri arasında geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen hizmetinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, Dairemizin husumete ilişkin bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kabulü ile davacının 01/11/1999 - 01/01/2000 tarihleri arasında 60 gün, 01/01/2000 - 15/06/2000 arasında 90 gün davalı ... İnşaat Turizm Gıda Taahhüt ve Ticaret Ltd.Şti.ne ait işyerinde asgari ücretle çalıştığının tespitine,” karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 15/06/2000- 04/11/2000 tarihleri arasında ... sicil numaralı ... İnş. Tur. Madenc. ve Kimya Ltd. Şti’ ne ait işyerinde, 02/07/2001-15/09/2001 tarihleri arasında 11036604 sicil numaralı ... İnş. Tuketim Mad. Ltd Şti.’ ne ait işyerinde, 13/06/2002-31/10/2002 tarihleri arasında ise 11042782 sicil numaralı yine ... İnş. Tur. Madenc. ve Kimya Ltd Şti’ ne ait işyerinden sigortalı çalışmalarının bildirildiği, ... İnş. Tur. Gıd Tic Ltd.

Şti.’ ne ait 11064167 sicil numaralı konusu ... bayisi olup 01/06/2003 tarihinde kanun kapsamına alınan işyerinden bildiriminin olmadığı, bu işyeri ile davacının ihtilaflı dönemde bildirimi yapılan diğer işyeri adreslerinin benzer olduğu, ... Bira ve Malt San. A.Ş.’ nin 11/07/2008 tarihli yazısına göre kendilerinin değil ... Bira ve Meşrubat Pazarlama A.Ş.’ nin bayilik verdiğini; ancak usul ekonomisi için kendilerinin bu şirketten edindikleri bilgiye göre ...

İnş Tuk Madencilik ve Kimya İth İhr Ltd. Şti.’ nin 1998/10-2003/3. ay arası, ... İnş Tur Ltd. Şti.’nin 2003/3- 2008/1. ay arası bayiliğe devam edip sonrasında bayiliklerinin olmadığının bildirildiği, davacı tanıkları ile 1042782 numaralı işyeri bordro tanıklarının dinlendiği anlaşılmaktadır.

Taraf ehliyeti dava şartlarından olup yargılamanın her safhasında re’sen gözönünde tutulması gerekir.

Hizmet tespiti davalarında, davacının tespitini istediği çalışmanın geçtiği işyerinin sahibi olan gerçek ya da tüzel kişi işveren, Sosyal Güvenlik Kurumu ile zorunlu dava arkadaşıdır.

Somut olayda, davacının davalı şirketlerde ... firması satış elemanı olarak çalıştığını belirttiği, ... Bira ve Malt San. A.Ş.’ nin 11/07/2008 tarihli yazısına göre mahkemece davacının çalıştığının tespitine karar verilen tarihlerde ... bayiliğinin ... İnş Tuk Madencilik ve Kimya İth İhr Ltd. Şti.’ nde olduğu, ... İnş Tur Ltd. Şti.’ nin ise 2003/3. ay ve sonrasında ... bayiliğini aldığı belirti olup bu şirketlere ait işyerlerinin kanun kapsamına girme tarihlerinin de bu bildirim ile uyumlu olduğu sabit olduğu halde eksik inceleme ile davacının kabul edilen dönemdeki çalışmalarının davalı ... İnşaat Turizm Gıda Taahhüt ve Ticaret Ltd.Şti.’ne ait işyerinde geçtiğinin kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, ... Bira ve Malt San. A.Ş.’ nin cevabi yazısında ismi geçen ... Bira ve Meşrubat Pazarlama A.Ş.’ ye mahkemece kabul edilen 1999/11. ay ila 2000/6. ay arasında ... satış bayiliğinin hangi şirkete verildiğini sormak, dinlenen tanıklardan bordro tanığı olduğunu iddia eden tanıkların hizmet cetvellerini davalı kurumdan istemek ve davacının ihtilaflı dönemde çalıştığı işyerinin hangi işverene ait olduğunu tespit ettikten sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Öte yandan, davalı ... İnş. Tur. Gıd Tic Ltd. Şti. vekilinin vekaletnamesi dosya kapsamında bulunmadığından vekilden vekaletnameyi sunması istenmeden karar verilmesi hatalıdır.

Kabule göre de; davalı ... İnş. Tur. Madenc. ve Kimya Ltd. Şti ve ... İnş. Tuketim Mad. Ltd Şti. ile ilgili olumlu-olumsuz bir karar verilmemesi, 01.01.2000 - 15.06.2000 arasında 90 gün çalıştığının tespitine karar verildiği halde bu 90 günlük sürenin nereye mal edileceğinin bildirilmemesi, yine davacının talebinin kısmen kabulüne kararı verildiği halde yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden tam kabul gibi hüküm kurulması hatalıdır.

O halde, temyiz eden davalı kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.