Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/5525 K.2020/7479

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı ile fer'i müdahil Kurum avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararında da açıkça vurgulandığı üzere, bir Mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda; Mahkeme yönünden o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine bozma kararında açıklanan hukuki esaslar çerçevesinde hüküm kurmak yükümlülüğü doğar.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş ise de, bozmadan sonra yapılan yargılamada bozma gereği yerine getirilmeden, yine eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidilerek karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 3. maddesinin II-A fıkrasının 4958 sayılı Yasa’nın 57. maddesi ile yürürlükten kaldırılmadan önceki halinde; malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarının bir işveren emrinde çalışan ve Türk uyruklu olmayan kimselerden, Kurumdan yazılı istekte bulunanlar hakkında ve istek tarihinden sonraki aybaşından başlanarak uygulanacağı belirtilmiştir. 4958 sayılı Yasa’nın yürürlüğe girdiği 06.08.2003 tarihinden itibaren bir işveren emrinde çalışan yabancı uyruklu işçiler isteklerine bakılmaksızın tüm sigorta kolları kapsamına alınmıştır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davalı üniversite ile yabancı uyruklu öğretim görevlisi olan davacı arasında birincisi 24.12.1998-31.12.1998 tarihleri arasında geçerli olan ve sonrasında kesintisiz şekilde her yıl yenilenen, son olarak 01.01.2002-29.12.2002 tarihleri arasında geçerli olmak üzere düzenlenen sözleşmeler olduğu, davacının dava konusu dönemde Azeri uyruklu olup Türk Vatandaşı olmadığı, davacı adına davalı işyerinden 24.12.1998, 01.01.1999 tarihli işe giriş bildirgelerinin Kuruma verildiği,

davacının 24.05.2005 tarihinde vatandaşlığa geçtiği, bozma ilamında belirtildiği halde ilgili makamlar aracılığı ile Bakü Devlet Üniversitesi’nden davacının hangi tarihlerde üniversiteleri nezdinde çalıştığının yeniden sorulmadığı, davacının ihtilaflı tarihlerde ülkeye giriş çıkış kayıtlarını istenmiş ise de 26/12/1998 tarihinde çıkış yaptıktan sonra yeniden giriş tarihinin tespit edilemediği, ... İl Emn.

Müd.nün 22/03/2019 tarihli yazısında davacının ... ülkesine ait P0542081 seri numaralı pasaportunun temin edilmesi halinde arşiv araştırmasının yapılabilmesi için, giriş yaptığı ilgili hudut kapısı ile yazışma yapılarak gerekli araştırmanın yapılabileceğinin bildirildiği ancak ilgili hususların yerine getirilmediği anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş; ilgili makamlar aracılığı ile ... Devlet Üniversitesi’nden davacının hangi tarihlerde üniversiteleri nezdinde çalıştığını yeniden sormak, davacının ... ülkesine ait P0542081 seri numaralı pasaportunun temin edilerek giriş yaptığı ilgili hudut kapısı ile yazışma yapılarak gerekli araştırmaları yapmak ve davacının 24.12.1998-01.10.1999 tarihleri arasındaki gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.