Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/7214 K.2021/10667

Bölge Adliye Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 28. Hukuk Dairesi

İlk Derece Mahkemesi : ...4. İş Mahkemesi No : 2014/691-2018/178

Dava, iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davalı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesince verilen kararın, davalı tarafından temyiz edilmesi ve de duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek temyiz isteğinin süresinde olduğu, işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 21/09/2021 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmiştir. Duruşma günü davalı adına Av. Hakkı Onur Aytemir ile davacılar adına Av. Osman Can Ayaz geldiler. Duruşmaya başlanarak, hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı günde Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre; davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

Dosya kapsamından davacılar murisi sigortalının vefatı ile sonuçlanan iş kazasının meydana gelişinde sigortalının kusursuz olduğu, davalı işverenin %10, dava dışı kasten öldürme suçu failinin %90 oranında kusurlu bulundukları, hükme esas bilirkişi hesap raporunda ilk peşin sermaye değerlerinin %55’inin maddi tazminatlardan tenzil edildiği, buna karşılık ilk derece mahkemesi gerekçesinde tenzili gereken Kurum ödemeleri hususunun “Bu nedenle, davacılara SGK tarafından bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin davalı taraf kusur oranı olan % 100'ünün, mahsubu gerekmektedir.” şeklinde açıklandığı,

davalının bu konuyu istinaf itirazına konu etmesi sonucunda bölge adliye mahkemesince anılan istinaf nedeninin “İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan 09/01/2018 tarihli bilirkişi raporunda ilk peşin sermaye değerinin % 55’inin hak sahiplerinin zararından indirimi yapılmış olmasına ve bu hesaba uygun karar verilmesine rağmen gerekçede sehven "..davacılara SGK tarafından bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin davalı taraf kusur oranı olan % 100'ünün, mahsubu gerekmektedir..." ifadesinin kullanıldığı anlaşılmaktadır.

Ancak bu husus kararın ortadan kaldırılmasını gerektirecek mahiyette olmayıp sonucu itibari ile karar doğrudur.” gerekçesi ile karşılandığı anlaşılmaktadır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297. maddesinde "Hüküm sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir", hükmü öngörülmüştür. Hükümlerin çelişkiden uzak ve infaza elverişli olması kamu düzeniyle ilgilidir.

Tarafların dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtay’ın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için, ortada, usulüne uygun şekilde oluşturulmuş; hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıktaki bir gerekçe bölümünün ve buna uyumlu hüküm fıkralarının bulunması zorunludur.

Yine Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b-2 maddesinde istinaf mahkemesince yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında karar verileceği hüküm altına alınmıştır.

Somut olayda hükme esas bilirkişi hesap raporunda davacıların tazminini talep edebilecekleri maddi tazminat tutarları belirlenirken kendilerine iş kazası sigorta kolundan bağlanan iş kazası ölüm gelirlerinin ilk peşin sermaye değerlerinin %55’inin hesaplanan maddi tazminat tutarlarından tenzil edilmesi isabetlidir.

Ne var ki ilk derece mahkemesince bu şekilde düzenlenen bilirkişi hesap raporu hükme dayanak kılınmışken aynı hükmün gerekçesinde tenzilatın %100 oranında yapılması gerektiğinin açıklanması gerekçe ile hüküm arasında çelişki meydana getirdiğinden isabetsiz olmuştur.

Öte yandan bu hususun istinaf itirazına konu edilmesi üzerine bölge adliye mahkemesince anılan hususun hatalı olduğu kabul edilmesine karşın, gerekçe ile hüküm arasındaki çelişkinin giderilmesi noktasında Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b-2 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekirken ilk derece mahkemesi gerekçesinde mevcut olan hataya karşın ilk derece mahkemesi kararının sonucu itibariyle yerinde olduğundan bahisle davalının istinaf isteminin esastan reddine karar verilmesi de hatalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, mahkemece yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Ne var ki bu hatanın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 370, 371 ve 373. maddeleri gereğince bölge adliye mahkemesi kararı kaldırılmalı, ilk derece mahkemesi kararı düzeltilerek onanmalıdır.