Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2020/8749 K.2020/6914

Bölge Adliye Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

Dava, davacının 15.02.1995 tarihinde bir gün süreyle çalıştığının ve sigortalılık başlangıç tarihinin tespiti ile aksine Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Kurum vekilince istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesince istinaf isteminin esastan reddine dair hüküm verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesince verilen kararın, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Dava, davacının 15.02.1995 tarihinde bir gün süreyle çalıştığının ve sigortalılık başlangıç tarihinin tespiti ile aksine Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

II-CEVAP

Davalı Kurum vekili, hak düşürücü süre itirazında bulunmuş olup davacının dönem bordrolarında sigortalı çalışmasına rastlanmadığını, bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için işe giriş bildirgesinin yanında eylemli ve gerçek çalışmanın da ispatının gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, Davanın kabulüne, davacı ...'nun (TC Kimlik No:...) 15/02/1995 tarihinde ... sicil nolu iş yerinde 1 gün çalıştığının tespitine, aksi yöndeki kurum kararının iptaline,dair karar verilmiştir. Davalı Kurum vekili, davacının, davalıya ait işyerinde sigortalı çalışmasına rastlanmadığını, hak düşürücü sürenin geçtiği, Kurum kayıtlarının resmi belge niteliğinde olduğundan davacının resmi kayıtlarda görünmeyen hizmetin varlığını yazılı delille ispatlaması gerektiğini belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk derece mahkemesinin kararının yasal ve hukuksal gerekçeleri ile dayanağı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığından 6100 sayılı HMK'nun madde 353/1-b.1 hükmü gereğince davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, hükmedilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davalı Kurum vekili istinaf talebindeki gerekçeleriyle ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesidir. Anılan Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.

Eldeki dava, davacının 15.02.1995 yılında 7434 sicil sayılı işyerinde çalıştığından bahisle sigortalılık başlangıç istemine ilişkin olmakla dosya kapsamında hizmetin varlığına dayanak olarak alınan tanık beyanları hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir.

Mahkemece, işyeri dosyası ve dönem bordrosu getirtilerek tespit edilmesi halinde bordro tanıkları dinlenmeli, dinlenen komşu işyeri tanıklarının vergi kayıtları, işyeri dosyaları, hizmet döküm cetvelleri getirtilerek beyanları denetlenmeli, yine dava dışı işyerine komşu işyerleri tespit edilerek, talep döneminde komşu işyeri bordro tanıklarının davacının dava dışı işyerinde işaret edilen dönemde çalışıp çalışmadığı hususunda tereddüte mahal vermeyecek şekilde beyanları alınmalı, kendiliğinden araştırma ilkesi benimsenmeli, sigortalılığın kabulü ve hüküm altına alınabilmesi için hizmet akdinin ve eylemli çalışmanın varlığı ortaya konulmalıdır.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi .. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.