Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2021/2109 K.2021/11010

Bölge Adliye Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi No : 2019/2189-2020/1390

İlk Derece Mahkemesi : ... 19. İş Mahkemesi No : 2018/380-2019/193

Dava, sigortalılık başlangıcının tespiti istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Davacı sigorta başlangıç tarihinin 16.06.2003 tarihi olduğunun tespitini talep etmiştir.

II-CEVAP

Davalı Kurum vekili;davanın hak düşürücü süreye uğradığı, davacının eylemli çalışmasının bulunmadığı, iş yeri dönem bordrosunda isminin yer almadığından bahisle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf talebinin esasdan reddine karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davacı; davalı şirkette 2001-2002 eğitim-öğretim yılında zorunlu stajını yaptığını, staj bitimi 16.06.2003 tarihinde ücretli olarak çalışmaya başladığını, Ekim 2003 tarihine kadar tam zamanlı çalıştığını, giriş bildirgesinin verilmediğini ve sigorta primlerinin yatırılmadığını 2017 yılı Kasım ayında öğrendiğini belirterek mahkeme kararının bozulmasını istemiştir

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesidir.

Anılan Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi,

temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde, re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu dosyada; davacı ... Spor Malzemeleri ve Pazarlama A.Ş. nezdinde çalıştığını belirterek sigorta başlangıç tarihinin 16.06.2003 tarihi olduğunun tespitini talep etmiş, mahkemece davanın hak düşürücü süreden reddine karar verilmiştir. Davacı Kuruma verdiği dilekçesinde 1076328 sicil nolu iş yerinde çalıştığını belirtmektedir. Davalı Kurum 1076328 sicil nolu iş yerinin 2003/2,3 dönem bordrolarında davacının adına rastlanılamadığını bildirmiş ve işverene ait 1023121 sicil nolu iş yerine ilişkin 2003/2 ve 3 dönem bordrolarını göndermiştir.

Mahkemece davanın reddi yönünde hüküm kurulmuş ise de, mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Bu itibarla davacının çalıştığını iddia ettiği 1076328 sicil nolu iş yerine ilişkin işe giriş bildirgesi dahil olmak üzere varsa müfettiş raporu da ilave edilmek suretiyle tüm çalışma kayıtları celp edilmeli, talep edilen döneme ilişkin bordro tanıkları ve komşu iş yeri tanıkları tespit edilerek dinlenilmeli, bu şekilde çalışmanın varlığı ve gerçekliği tespit edilerek elde edilecek sonuç değerlendirilmek suretiyle hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece yukarıda belirtilen hukuki ve maddi olgular göz önünde bulundurulmaksızın eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.