Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2021/3497 K.2021/5399

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak asıl ve birleşen dava yönünden ilamında belirtilen gerekçelerle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum ve davalılardan Meram Belediye Başkanlığı vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

07.09.2009 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu sigortalıya bağlanan gelir ve yapılan masraf ve ödemelerden oluşan kurum zararının asıl ve birleşen dava ile işverenler Meram Belediye Başkanlığı ve ... Ayakkabı Mak. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile üçüncü kişi ...’ den tazmini istemine ilişkin davanın yasal dayanağı olay tarihinde yürürlükte olan 5510 sayılı Kanunun 21. maddesi 1. ve 4. fıkrasıdır.

İncelemeye konu dava dosyasında verilen önceki karar Dairemizin 23.11.2017 tarihli ilamı ile davalı işverenler ... Ayakkabı Mak. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Meram Belediye Başkanlığı ile üçüncü kişi konumundaki ...’nün teselsül sorumluluğunun, 5510 sayılı Kanunun 21. maddesi 1. ve 4. fıkrasında öngörülen ilkeler çerçevesinde belirlenmesi gerektiği ve dava konusu edilen gelirlerin, 5510 sayılı kanunun 54. maddesi (506 sayılı Kanunun 92. maddesi) uyarınca indirildiği anlaşılmakla, karara esas alınan hesap bilirkişisi raporunda 5510 sayılı Yasanın 54. madde uygulamasının yanlış yapıldığı tespiti ile bozulmuş ise de bozma gereklerinin tam olarak yerine getirilmediği, yanılgılı değerlendirme ile hüküm tesis edildiği anlaşılmıştır;

1-Dosyadaki bilgi ve belgelerden, iş kazasına uğrayan sigortalıya % 16,20 sürekli iş göremezlik derecesine göre 01.01.2010 başlangıç, 29.12.2010 onay tarihli gelir bağlandığı, bağlanan gelirin, sigortalının 01.06.2013 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazanması nedeniyle, 5510 sayılı Kanunun 54. maddesi uyarınca yarıya indirildiğinin anlaşılması karşısında, davalıların tazminle sorumlu olduğu ilk peşin sermaye değerli gelir miktarının tespitinde de anılan indirimin gözetilmesi gerekmektedir.

Sürekli iş göremezlik gelirinin yarıya indirildiği durumlarda; peşin sermaye değerli gelirin, gelir başlangıç tarihi itibariyle % 50 üzerinden belirlenmesi, bu oran üzerinden belirlenmiş olan peşin sermaye değerli gelire, gelir başlangıç tarihinden gelirin yarıya düştüğü tarihe kadar ödenen gelirin % 50 fark oranına karşılık miktarının ilavesi gerekecektir.

Bu tutar ile yarıya indirilmemiş tam gelir üzerinden hesaplanan ilk peşin sermaye değerinin karşılaştırılması sonucu düşük olan hesaplamaya esas alınmalıdır.

Somut olayda, davalıların tazminle sorumlu olacakları ilk peşin sermaye değerli gelir miktarı; gelirin başladığı tarih itibariyle 5510 sayılı Kanunun 54. maddesi uyarınca indirilmiş hali üzerinden hesaplanan ilk peşin sermaye değerli gelir miktarı olan 16.374,20 TL’nin, yaşlılık aylığının bağlanması nedeniyle gelirin yarıya indirme tarihine (01.06.2013) kadar yapılan fiili ödeme miktarı 6.364,41 TL’nin yarısı (yani fark fiili ödeme miktarı) olan 3.182,20 TL’nin da eklenmesi suretiyle bulunan 19.555,40 TL (16.374,20+ 3.182,20= 19.555,40 TL)'dir.

Bu miktar ile yarıya indirilmemiş tam gelir üzerinden hesaplanan ilk peşin sermaye değeri olan 24.023,52 TL’ nın karşılaştırılması sonucu, düşük olan 19.555,40 TL’nin davalıların tazminle sorumlu olacakları ilk peşin sermaye değerli gelir miktarı olarak hesaplamada esas alınması gerekmektedir.

2- İncelemeye konu olayda davalı işverenler ... Ayakkabı Mak. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. % 40 ve Meram Belediye Başkanlığı % 35, üçüncü kişi konumundaki ... % 5 oranında kusurlu bulunmuş ise de davalıların teselsül sorumluluğunun, 5510 sayılı Kanunun 21. maddesi 1. ve 4. fıkrasında öngörülen ilkeler çerçevesinde belirlenmediği görülmüştür; İş kazasına birlikte sebebiyet veren sorumluların işveren ve üçüncü kişi olması durumunda, işverenden istenebilecek gerçek zararı aşmayan gelirin ilk peşin sermaye değerinin müteselsil sorumluların toplam kusuruna düşeninden işveren, gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısının müteselsil sorumluların toplam kusuruna karşılık gelen tutarından da üçüncü kişi sorumlu tutulmalıdır.

Somut olayda işverenin teselsül sorumluluğu, gelirin işverenlerin toplam kusur oranı karşılığı (19.555,40 TL x % 75=14.666,55 TL ) ile gelirin yarısının üçüncü kişin ...’nün kusur oranı karşılığının (9.777,70 TL x % 5 = 488,88) toplamı olan 15.155,43 TL dır.

Üçüncü kişi ...’ nün teselsül sorumluluğu ise gelirin yarısının işveren ve üçüncü kişinin toplam kusur karşılığı (9.777,70 TL x %80=) 7.822,16 TL dır.

Ancak, işverenlerin ve üçüncü kişinin gelir dışındaki diğer ödemelerde teselsül sorumluluğu ise aynı olup, geçici iş göremezlik ödeneğinin ve tedavi masrafının işveren ile üçüncü kişinin toplam % 80 kusur karşılığıdır.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece 5510 sayılı kanunun 21.maddesi 1. ve 4. fıkraları ile 54. maddesinde belirtilen ilkeler göz ardı edilerek, yukarıda belirtilen şekilde hesaplama yapılmaksızın yanılgılı değerlendirme ile verilen karar usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki, bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.