Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2021/5931 K.2021/10954

Dava, davacının 27/12/2004 ile 15/10/2010 tarihleri arasında davalı şirkette aralıksız olarak çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, (kapatılan) 21. Hukuk Dairesi bozma kararına uyarak yapılan yargılama sonrasında ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı işveren ve davalı Kurum avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Davalı .... San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyizi yönünden; davalının 17.08.2021 tarihli dilekçesiyle temyiz isteğinden feragat ettiğini bildirdiğinin anlaşılması karşısında, temyiz dilekçesinin feragat sebebiyle reddine karar verilmiştir.

2-Mahkemece uyulan bozma ilamında; “dava konusu yapılan çalışma döneminin bir kısmında imzalı ücret bordrosu bulunduğundan, her ne kadar mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesi ile ücret bordrolarında ve ücretsiz izin formları üzerindeki bir kısım imzaların davacıya ait olmadığı anlaşılmışsa da, bir kısım ücret bordroları üzerindeki imzaların ise davacı eli ürünü olduğu tespit edildiğinden,

imzalı ücret bordrosu olan dönemlerde imzalı ücret bordrosu kadar, imzalı ücret bordrosu olmayan veya olup da itiraz edilen imzaların davacıya ait olmadığı anlaşılan dönemlerde, dava konusu edilen döneme ait dönem bordrolarında ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye,

meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davalı işyerine komşu işyerlerini tespit edip bu işyerlerinin uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı çalışanları, yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek beyanlarını almak, çalışmanın niteliğini ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde kanıtladıktan sonra çıkacak sonuca göre karar vermek” gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemenin, Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine, o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlayacağımız bu olgu; mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirdiği gibi, mahkemenin kararını bozmuş olan Yargıtay Hukuk Dairesince; sonradan, ilk bozma kararı ile benimsemiş olduğu esaslara usuli kazanılmış hakka aykırı bir şekilde, ikinci bir bozma kararı verilememektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı, Hukuk Genel Kurulu’nun 12.07.2006 gün, 2006/9-508 E., 2006/521 sayılı kararı)

Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Bir başka anlatımla, kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur. (04.02.1959 gün ve 13/5 sayılı YİBK)

Bozmaya uyulduğu belirtildiği halde, bozma gereği tam olarak yerine getirilmemiştir.

İmzalı ücret bordrolarında, imzanın davacı eli ürünü olduğu tespit edilen dönemler bakımından ücret bordrosunda kayıtlı gün kadar hizmetin tespitine karar verilmesi gerektiği belirtildiği halde bu dönemler bakımından da ayda 30 güne tamamlanacak şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.