Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2021/8384 K.2021/15603

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkeme tarafından yapılan yargılama sonucunda, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, taraf avukatlarınca temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hizmet tespitine ilişkin talebin yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçiş hükümlerini içeren Geçici 7. maddesi gereğince 506 sayılı Kanunun 79/10. ve 5510 sayılı Kanunun 86/9. maddeleri olup Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

İnceleme konusu dosyada; davacılar murisi...ın davalı apartmanda 25.07.2006-31.05.2015 tarihleri arasında apartman görevlisi olarak çalıştığının iddia edilmiş, Mahkemece, 25/07/2006-31/12/2011 tarihleri arasında olmak üzere her yılın Kasım-Mart aylarında (bu aylar dahil) ayda 10 gün üzerinden, geri kalan Nisan ve Ekim ayları arasında (bu aylar dahil) ayda 8 gün üzerinden sigortalı olarak çalıştığı hususlarının tespitine, fazla istemin reddine karar verilmiştir.

Dosya içindeki kayıt ve belgelerden, davalı ... tarafından 29.11.2012 günlü dilekçe ile murise ait giriş bildirgesi ve ek aylık prim tahakkuk cetvellerinin kuruma verildiği, işe giriş tarihinin 25.07.2006 tarihi olarak gösterildiği, o tarihten 31.05.2012 tarihine kadar ayda 30 gün üzerinden aylık bildirgelerinin kuruma verilmiş olduğu, belgeler süresinden sonra verildiğinden kurumca denetmen tarafından düzenlenen 28.11.2014 gün 2014/OB-166 sayılı inceleme raporunda;

davalı ... yöneticisi Adem Tayfun Agu'nun, muris...ın kısmi süreli çalıştığını, maaşlarının elden verildiğini beyan ettiği, apartman karar defteri ve ait işletme defterinde ücret ödeme kaydına rastlanılmadığı belirtilerek Kuruma apartman yönetimince intikal ettirilen 2006/Temmuz-2012/Mayıs dönemine ait aylık prim ve hizmet belgelerinin, geçerli olan kayıt ve belgelerle doğrulanmaması nedeniyle işleme alınmaması yönünde kanaate varıldığı,

öte yandan davacı mirasçıları tarafından dosyaya bir fotokopisi sunulan 15.08.2010 tarihli Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin 15.08.2010 tarihli sayaç inceleme ve mühürleme tutanağında... ‘da apartman yönetimine ait abonelikle ilgili yapılan işleme ilişkin tutanağın altında davacı muris Zehra Akbaş(görevli) ad ve imzasının bulunduğu,

yine dava dilekçesi ekinde fotokopileri sunulan 07.09.2008 ve 25.12.2008 tarihli apartman yönetimi tarafından hazırlandığı belirtilen duyuru başlıklı yazıların içeriklerinde ise, birinde davacı murise verilecek izin nedeniyle izin süresince çöp alım ve servisin yapılamayacağı diğerinde ise davacı muris doğum yapacağından yerine eşi tarafından sadece akşamları çöp alımı olacağına dair apartman sakinlerine yönelik bilgilendirme olduğu, gerek davacı, gerek davalı gerekse kamu tanığının davacı murisin çalışmasının olduğu yönünde beyanda bulundukları anlaşılmıştır.

Mahkemece, kabule konu dönemde part-time çalışmanın varlığına dair yaklaşım isabetli ise de, apartman yönetimi beyanına göre kaloriferli merkezi isıtma sistemli olduğu belirtilen 19 daire 4 dükkandan oluşan apartmanda kış döneminde ve kabule konu süreyi içerecek tüm dönemde tamamen ya da kısmen kaloriferle ısınmanın söz konusu olup olmadığı, böyle bir ısınma biçiminin varlığı halinde kalorifer yakım işinin davacılar murisi tarafından gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği, buna ilişkin belgesinin bulunup bulunmadığı,bu hizmet davacılar murisi tarafından yapılmamakta ise, bu iş için bir kişinin istihdam edilip edilmediği,

edilmiş ise kim olduğunun belirlenip bu kişinin de dinlenmesi gerektiği gözetilmeli, kalorifer yakım işinin davacı muris tarafından yapıldığının belirlenmesi halinde, kış dönemindeki çalışmanın niteliği gereği 30 gün üzerinden gerçekleşeceği gözetilmeli, ısınmanın doğalgazla gerçekleştiğinin tespiti halinde ise bu süre itibari ile Mahkemece kabul edilen sürenin yerinde olduğu nazara alınmak suretiyle çalışma süreleri bu kapsamda belirlenerek, sonucuna göre bir karar verilmelidir.

O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, hüküm bozulmalıdır.