Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2021/9060 K.2022/1952

Bölge Adliye Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi İlk Derece Mahkemesi : ... 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince verilen kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Dava, davacının ...’ın işyerinde çalıştığı, onun kendisini paravan şirketlerde çalışmış gibi gösterdiği belirtilerek, kurumca iptal olunan süreler boyunca , 01.06.2009-31.12.2012 tarihine kadar kesintisiz şekilde davalı nezdinde çalışmanın tespiti istemine ilişkindir.

II-CEVAP

Davalı, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davacının tespit talebinde bulunduğu tarihlerde ikametinin, davalının büro adresi Polatlı olmasına karşın, ... adresinde gözüktüğü; davacının davalı işyerinde belirtildiği gibi getir götür işi yapması , eğitim düzeyi ve mühendislik üzerine eğitim aldığı hususları göz önünde bulundurularak, hayatın olağan akışına aykırı olduğu gerekçeleri ile; davanın reddine dair karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

... Bölge Adliye Mahkemesi 11 Hukuk Dairesince; davacının istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davacı; kararın eksik incelemeye dayalı olduğunu beyanla, davaya konu kararın bozulmasını talep etmiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun geçici 7. maddesi uyarınca, 01.10.2008 tarihi öncesi isteme ilişkin davanın yasal dayanağı mülga 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79/10. ve 01.10.2008 tarihi sonrası isteme ilişkin davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun 86/9. maddeleridir.

506 sayılı Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davaların, kamu düzenine ilişkin olması nedeni ile özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanması gerektiği özellikle göz önünde bulundurulmalıdır.

Eldeki davada, davacının talebinin 01.06.2009 tarihi ile 31.12.2012 tarih aralığında davalıya ait 1193061 sicilli işyerinde çalıştığının tespiti istemine ilişkin olduğu; talep konusu olan iş bu süre zarfında; davacının, davalının işyeri muhasebesini tuttuğu işyerlerinden bildirimlerinin olduğu ve bu bildirimlerinin kurumca iptal edildiği anlaşılmaktadır. Dinlenen tanıkların beyanlarına göre, davacının davalı ... muhasebe işyerinde hizmet akdine tabi olarak çalıştığının sabit olmasına karşın, Mahkemece, hatalı değerlendirme neticesinde davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak; İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.