Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2021/9647 K.2022/2618

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davacı ve davalı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince verilen kararın davacı ve davalı vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Davacı Kurum, 27.07.2008 tarihli iş kazasında sürekli işgöremez duruma giren sigortalıya bağlanan peşin değerli gelir, ödenen geçici işgöremezlik ödemeleri ve yapılan tedavi giderleri nedeniyle oluşan kurum zararının rücuan tahsilini talep etmiştir.

II-CEVAP

Davalı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

“Davanın ıslah edilmiş haliyle kabulü ile; 109.032,67 TL alacaktan; 98.919,59 TL PSD geliri alacağının tahsis onay tarihi olan 29/11/2011 tarihinden, 10.113,08 TL geçiçi işgöremezlik,tedavi gideri ve ilaç ödemelerinden oluşan alacağın sarf ve ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine” karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

“Taraf vekillerinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine” karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davacı Kurum vekili; işverenin %100 kusurlu olduğu, kusur raporu alınmaksızın karar verildiği, davalı vekili, kazalanan işçinin kendi işçileri olmadığı, çatı onarım işinin ... Aydoğdu isimli şahsa anahtar teslimi olarak verildiği, kazalının ...’ın işçisi olduğu, çatı onarımının faaliyet alanları olmayıp davanın husumetten reddi gerektiği, 1 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiği, kazanın iş kazası olmadığı, kazanın işe başlamadan önce meydana geldiği, kısmi dava açılamayacağı, 10. md. Uygulanamayacağı, kusurlarının bulunmadığı, sürekli işgöremezlik oranını kabul etmedikleri ve itiraz ettikleri, kazalının başka işverende sigortalı olduğu ve sair gerekçelerle kararın bozulmasını talep etmişlerdir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

Dava; 27.07.2008 tarihli iş kazası sonucu sürekli işgöremez durumuna giren sigortalıya bağlanan ilk peşin sermaye değerli gelir, ödenen geçici işgöremezlik ödemeleri ve yapılan tedavi giderleri nedeniyle oluşan kurum zararının rücuan tahsili istemine ilişkin olup, davanın yasal dayanağı 506 sayılı yasanın 26. maddesidir.

Rücu davaları kusur sorumluluğuna dayanmakta olup, iş kazasında kusuru olanlar davacı Kurumun rücu alacağından kusurları karşılığında sorumludur.

Kusurun belirlenmesinde ise; zararlandırıcı sigorta olayının ne şekilde oluştuğu, dosya içeriğindeki tüm deliller taktir olunarak belirlenmeli ve kabul edilen maddi olgular doğrultusunda, konusunda uzman bilirkişi heyetinden, aynı olay nedeni ile daha önce açılmış ve kesinleşmiş tazminat ve ceza davaları varsa, bu davalardaki kusur raporları ile çelişki oluşturmayacak şekilde kusur oran ve aidiyeti konusunda rapor alınması gereklidir.

Kusur durumu saptanırken, iş güvenliği mevzuatına göre hangi önlemlerin alınması gerektiğinin, bu önlemlerin işverence alınıp alınmadığının ve alınmış önlemlere sigortalı işçinin uyup uymadığının, güncel mevzuat çerçevesinde değerlendirilerek belirlenmesi gerekir.

Öte yandan 506 sayılı yasanın 10. maddesine göre, 9. maddede öngörülen işe giriş bildirgesini süresinde Kuruma intikal ettirmeyen işverenler hakkında 26. maddede öngörülen sorumluluk halleri aranmaksızın, zararlandırıcı sigorta olayı nedeniyle Kurum tarafından bağlanan gelir ve harcamanın işverenden tahsil edileceğini düzenlemiştir.

Yukarıdaki maddi ve hukuki olgular dikkate alınarak, öncelikle ... ve ...Seramik şirketlerinin kuruma asıl-alt işveren şeklinde tescilleri olup olmadığı sorularak, davalı şirket ile taşeron sözleşmesi yapan ve faaliyet alanlarından biri inşaat olan ...

İnşaat Hizmet Taahhüt A.Ş.’nin işverenlik sıfatı bulunup bulunmadığını irdeleyen, mevcut dosya sigortalısının hak sahiplerinin davaya konu olayla ilgili tazminat davasında alınan kusur raporunun bağlayıcı olmadığı gözetilerek anılan hususların irdelendiği, olayın nasıl gerçekleştiği ile tarafların kusur oranlarının ayrıntılı olarak değerlendirilebilmesi ve bilhassa tazminat ve ceza dosyalarındaki maddi olgular ve kusur raporları da gözetilerek, uzman kişilerden oluşan bilirkişi heyetinden uygun bir kusur raporu alınmadan, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup bozmayı gerektirir.

O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin istinaf istemlerinin esastan reddine dair kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesince verilen karar bozulmalıdır.