Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/10742 K.2023/195

Taraflar arasındaki hizmet tespiti ve prime esas kazancın tespiti davasında İlk Derece Mahkemesince verilen davanın kabulüne dair kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekillerince tarafından temyiz isteminde bulunması üzerine verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin davalı fabrikada işçi olarak çalışmakta olduğunu, 20.07.2007 ile 2010 yılının Nisan ayı tarihleri arasında sürekli işçi statüsünde çalıştırılması gerekirken geçici işçi statüsünde çalıştırılmış olduğunu, müvekkilinin bu sürelerde çalışmış sayılması gerektiği ve sigorta prim günlerine ilişkin primlerin yatırılmasının gerektiğini ayrıca geçici işçi statüsünde çalıştırılmış olduğu günlerin fark ücretlerinin tespiti ile bu tutarlarında müvekkiline ödenmesinin gerektiğini bu nedenlere dayanarak açmış oldukları davalarının kabulü ile yapılacak olan yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, davanın zaman aşımı yönünden reddinin gerektiğini, müvekkili şirkete bağlı Ilgın Şeker Fabrikasında geçici olarak çalışan davacının 2006 yılında fiilen 176 gün çalıştığını ve kullanmadığı 5'er günlük kampanya tatili ile birlikte 181 gün çalışmaları kanaati ile sürekli işçi kadrosuna geçirilmesi için ... 7. İdare Mahkemesinde davacının açmış olduğu davanın şirket aleyhine sonuçlandığını ancak mahkeme kararında çalışmadıkları süreler için prim ve gün sayılı için herhangi bir karar bulunmadığını bu nedenle bu süreler için SGK'na prim gün sayısı ve tutarı bildirilmediğini bu nedenlerden dolayı açılan davanın reddine karar verilmesini gerektiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 24.12.2015 tarih ve 2015/275 Esas 2015/7210 Karar sayılı sayılı kararıyla; Davacının davasının "hizmetlerin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıllık hak düşürücü süre içerisinde İş Mahkemesi'ne (mahkememize) işçi tarafından başvurulmadığı anlaşıldığından" 6100 sayılı HMK'nın 114/2, 115/1-2 maddeleri gereğince usulden reddine, karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A.1. Bozma Kararı 1.Mahkeme kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 30.05.2019 tarihli ve 2017/2476 E. 2019/4985 K. sayılı ilamında, "...Somut olayda, davacının davalı işyerinde dava tarihinde çalıştığı gözetildiğinde hak düşürücü süreden bahsedilemeyeceği, davanın esasına girilerek karar verilmesi gerektiği halde yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir..." şeklinde denilmek suretiyle karar bozulmuştur.

B. 2. Bozma Kararı

1.Bozma kararına uyan mahkemece, 07.10.2021 tarihli ve 2019/559 E. 2021/664 K.sayılı kararı ile Davanın kabulü ile; davacının 20.07.2007 tarihi ile Nisan 2010 tarihleri arasında 269 gün eksik süre ile hizmet akdi ile çalışmış olduğunun ve bu tarihler arasında prime esas kazanç tutarların dönemsel olarak toplam 85.160,07 TL olduğunun tespitine,

-2007/7 dönem ve1.353,13 TL eksik bildirim brüt tutar

-2007/8 dönem ve 1.578,21 TL eksik bildirim brüt tutar

-2007/9 dönem ve 2.491,09 TL eksik bildirim brüt tutar

-2007/10 dönem ve 1.881,69 TL eksik bildirim brüt tutar

-2007/11 dönem ve 1.537,57 TL eksik bildirim brüt tutar

-2007/12 dönem ve 3.498,13 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/1 dönem ve 4.737,32 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/2 dönem ve 1.842,23 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/3 dönem ve 1.849,55 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/4 dönem ve 1.528,60 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/5 dönem ve1.851,88 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/6 dönem ve 2.494,07 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/7 dönem ve 1.941,70 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/8 dönem ve 3.648,15 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/9 dönem ve 2.800,78 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/10 dönem ve 1.970,69 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/11 dönem ve 2.900,54 TL eksik bildirim brüt tutar

-2008/12 dönem ve 2.210,66 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/1 dönem ve 4.714,15 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/2 dönem ve 2.142,85 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/3 dönem ve 1.957,07 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/4 dönem ve 1.900,22 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/5 dönem ve 1.957,07 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/6 dönem ve 2.575,06 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/7 dönem ve 2.114,50 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/8 dönem ve 3.970,74 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/9 dönem ve 2.888,32 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/10 dönem ve 2.163,68 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/11 dönem ve 2.449,21 TL eksik bildirim brüt tutar

-2009/12 dönem ve 3.287,37 TL eksik bildirim brüt tutar

-2010/1 dönem ve 3.240,48 TL eksik bildirim brüt tutar

-2010/2 dönem ve 4.160,22 TL eksik bildirim brüt tutar

-2010/3 dönem ve 2.193,95 TL eksik bildirim brüt tutar

-2010/4 dönem ve 1.329,19 TL eksik bildirim brüt tutar olarak olduğunun tespitine,

2-27.05.2021 ve 11.08.2021 tarihli bilirkişi raporlarının kararın eki sayılmasına ve infaz aşamasında raporlardaki tablonun dikkate alınmasına, karar verilmiştir.

2.Mahkeme kararına karşı davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. Dairemizin 29.03.2022 tarihli ve 2022/923 E. 2022/4491 K. sayılı ilamında, "..linde bildirilen prim gün sayıları ve prime esas kazanç tutarları ile yapılan mukayese sonucunda, 2007/7-2010/4 döneminde eksik bildirilen prim gün sayıları ve prime esas kazanç tutarları belirlenmiş ve eksik bildirilen kazanç miktarlı belirlenerek davanın kabulüne karar verilmiş ise verilen karar eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

20.07.2007 tarihinden itibaren daimi işçi kadrosuna geçirilmesi gerekirken, bu tarih itibariyle daimi kadroya geçirilmemesi üzerine idari yargıya başvurarak, 5620 sayılı kanuna göre, 2006 yılında 180 günlük hizmetinin mevcut olması nedeniyle daimi kadroya geçmeye hak kazandığının tespit edilmesi üzerine, daimi kadroya geçirilmesi sebebiyle 20.07.2007 -2010/4 dönemindeki fiili çalışmaya dayalı olmayan sürelerde de sigortalı olduğunun tespitinin; davacının hizmetinin fiili çalışmaya dayalı olmaması, fiili çalışmaya dayalı olmayan süre yönünden ise hizmet tespitinin mümkün olmadığı ve davanın reddi gerektiği açıktır. Mahkemece, aksi kabul ile hüküm kurulması bozma nedenidir. ..." şeklinde denilmek suretiyle karar bozulmuştur.

V. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile"...20.07.2007 tarihinden itibaren daimi işçi kadrosuna geçirilmesi gerekirken, bu tarih itibariyle daimi kadroya geçirilmemesi üzerine idari yargıya başvurarak, 5620 sayılı Kanun'a göre, 2006 yılında 180 günlük hizmetinin mevcut olması nedeniyle daimi kadroya geçmeye hak kazandığının tespit edilmesi üzerine, daimi kadroya geçirilmesi sebebiyle 20.07.2007- 2010/4 dönemindeki fiili çalışmaya dayalı olmayan sürelerde de sigortalı olduğunun tespitinin; davacının hizmetinin fiili çalışmaya dayalı olmaması, fiili çalışmaya dayalı olmayan süre yönünden ise hizmet tespitinin mümkün olmadığı..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, davanın kabulünün gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti ve prime esas kazancın tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

2. 506 sayılı Kanun'un 79/10, 5510 sayılı Kanun'un 80 ve 86/9 uncu madde hükümleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, özellikle kesin nitelikteki bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlere göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıdaki yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,