Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/1304 K.2022/4388

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, (kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin bozma kararına uyularak ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davacı 01.09.1998 ile 01.10.2009 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespitini talep etmiştir.

Mahkemenin ilk kararı Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 2016/2846 E., 2017/5193 K. ilamı ile, tanıklarının ifadelerinin bu kadar uzun bir çalışma süresinin tespiti bakımından yeterince belirli olmadığı ve buna göre mahkemece karar altına alınan şekilde çalışmanın kanıtlanamadığı, tarafların gösterdiği tanıklar ile yetinilmeyerek,

ihtilaf konusu dönemdeki çevre sakinleri, civar yerleşim yerlerinde uzun zamandır oturan komşu ya da yakın yerlerde kayıtlara geçmiş çalışanlar ile davacının bu çalışmalarını bilebilecek durumda olan site görevlisi, komşu evlerde sigortalı olarak çalışan personel vb. kişiler, ..., emniyet, zabıta ve muhtarlık marifetiyle araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği, süresi ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermek gereklerine işaret edilerek bozulmuştur.

Mahkemece, bozma ilamında uyularak yapılan yargılama sonrasında, davacının 01.09.1998 ile 30.09.2008 tarihleri arasında asgari ücretle davalı işveren nezdinde hizmet akdine dayalı çalışmasının tespitine hükmedilmiştir.

Dosya kapsamından, tanık beyanlarından, davacının davalı işveren nezdinde hizmet akdiyle çalıştığı anlaşılmış ise de; mahkemece bozma ilamı öncesinde ve sonrasında dinlenen, gerek davalıya ait şirket işyerinden bildirimi bulunan tanıkların, gerekse komşu işyeri tanığı niteliğinde olup davalıya ait evin bulunduğu sitede personel olarak çalışan tanıkların hizmet cetvelleri incelendiğinde, 1998 yılından beri kayıtlı ve bu dönemden itibaren çalışmayı doğrulayan bir tanık beyanı bulunmamasına rağmen sigortalı çalışmanın başlangıç tarihinin 01.09.1998 olarak belirlenmesi hatalı bulunmuştur.

Yapılacak iş, davacının davalıya ait evde çalışmasını doğrulayan tanıkların hizmet cetvellerinde kayıtlı bulunan, böylece sağlıklı ve denetime elverişli şekilde belirlenebilen tanık anlatımları ile desteklenen tarihleri dikkate alarak, davacının davalıya ait evde çalışmaya başladığı tarihi tespit ederek hüküm kurmaktır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu, yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.