Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/13835 K.2023/460

...

MAHKEMESİ

Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

SAYISI

2020/123 E., 2022/242 K. ... ... HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen kurum işlemi iptali ve istirdat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın SGK yönünden kabulüne, Maliye Bakanlığı yönünden reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davacı ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin emekli olduğunu, müvekkilinin emekli maaşından müvekkilinin bir muvafakatı bulunmaksızın her ay kesinti yapıldığını, davalı Kurumun herhangi bir icra işlemi olmaksızın müvekkilinin daha evvelki vergi borçlarını iş bu emekli maaşından kestiklerini, bu durumun hukuka ayıkırı olduğunu, bu nedenlerle müvekkilinin emekli maaşından yapılan kesintilerin iptali ile yapılan kesintilerin faizi ile müvekkiline ödenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı T.C. Maliye Bakanlığı; davacının 24.04.2006-22.07.2009 tarihleri ve 17.07.2010-21.10.2010 tarihleri arasında lokantacılık faaliyeti nedeni ile mükellefiyet tesis edildiğini, davacının faaliyette bulunduğu dönemler ile ilgili olarka 13.12.2012 tarihi itibari ile 6600,53 TL vergi borcu bulunduğunu, söz konusu vergi borçlarına ilişkin olarak davacı tarafından ödeme yapılmaması nedeni ile,

Kumluca Vergi Dairesi Müdürlüğünce cebren takip işlemlerine başlanıldığını, bu kapsamda 31.03.2010 tarih ve 625-1101 no.lu, 25.07.2011 tarih ve 625-309 no.lu ve 03.07.2013 tarih ve 625-2631 no.lu e-haci bildirilerinin düzenlenerek banka genel müdürlüklerinetebliğ edildiğini, davacının sadece ...

Şubesinde mevduatı olduğunun bildirildiğini, ancak, söz konusu hesapta anılan vergi dairesi müdürlüğü hacinden önce hak mahrumiyeti olması nedeni ile herhangi bir tahsilat yapılamadığını, davacının maaşı üzerinde Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerince tatbik edilmiş herhangi bir haciz bulunmadığını, 6183 sayılı Kanun'un uygulanmasına ilişkin davaların görüm ve çözüm yeri olan vergi mahkemeleri nezdinde görülmesi gerektiğini, belirtmiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin tarihli ve sayılı kararıyla; davalı Kurum yönünden davanın reddine, davalı Maliye Bakanlığı yönünden idari yargı görevli olduğundan mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davacı vekili vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 07.11.2019 tarihli ve 2019/5702 E. 2019/8270 K. sayılı ilamında; " Mahkemece, davacı Kurumun ne kadar prim alacağı olduğu araştırılmadan, tahakkuk dayanağı belgeler ve hacze esas 2009/35291 sayılı dosya celp edilmeksizin karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir. ..."gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, " davalı SGK'nın dava konusu olan 2009/35291 esas sayılı dosya alacağının tamamının 5.000,00 TL olduğu, davalı kurumun 20.11.2013 dava tarihinden önce 2009/35291 sayılı haciz dosyasındaki alacağına mahsuben 2.267,39 TL kesinti yaptığı, gelirlerin haczinde 6183 sayılı Kanun'un 71 inci maddesi ile getirilen sınırlamalar ile zor şartlarda geçimini temin eden sigortalılar yada emeklilerin,

borçları yüzünden insanlık onuruna yakışmayan şartlarda hayatlarını sürdürmek zorunda kalmalarının önüne geçilmesi amaçlanmış olup 5510 sayılı Kanun'da bu sınırlamalara istisna niteliği taşıyan bir düzenleme bulunmadığı, açıklanan nedenlerle davacının SGK aleyhine açtığı davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davacının Maliye Hazinesi Gelir İdaresi'ne karşı talebinin incelenmesinde ise davalı Kurumun davacının maaşından kesinti yaptığına dair herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığından diğer bir anlatımla davalı kurum tarafından bir kesinti yapılmadığından davacının bu kuruma karşı açtığı davanın reddine karar verilmiştir..,"gerekçesi ile. 1-davacının sosyal güvenlik kurumuna karşı açmış olduğu davanın kabulü ile.

2.267,39 TL'nin davalı SGK'dan alınarak davacıya verilmesine, 2-davacının maliye bakanlığı gelir idaresine açmış olduğu davanın reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; gelir idaresine karşı açılmış davalarının reddinin hatalı olduğunu belirterek; kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde; kesintinin hukuka uygun olduğunu belirterek; kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 01.07.1996 tarihinden itibaren 4/b yaşlılık aylığı bağlandığı, kurum yazışmalarından 2009/35291 sayılı dosya üzerinden prim borcu nedeniyle 26.04.2013-25.12.2013 tarihleri arası aylıklarından 2.267,39 TL kesinti yapıldığı, davacı tarafından yaşlılık aylığından yapılan kesintilerin iptali ile yasal faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme Dosya kapsamı incelendiğinde, davacının yaşlılık aylığından kurum tarafından yapılan kesintilerin, davacının prim borcuna istinaden olduğu açık olup davacının dava dilekçesindeki itirazı aylıklardan herhangi bir kesinti yapılmaması gerektiğine yönelik olup ilgili kanun gereğince prim borçlarının yaşlılık aylıklarından kesilmesine herhangi bir engel olmaması karşısında, davacının talebinin yerinde olmadığı kanısına ulaşılmıştır. Bu kapsamda Mahkemece, davacının yoksulluğa düşeceği gerekçesi ile kabule yönelik karar tesisi yerinde görülmemiş, aylıklardan yapılan kesintinin prim borcuna yönelik olması nedeni ile davanın reddine dair karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

...