Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/14057 K.2023/170

vekili Avukat ...

DAVA TARİHİ : 09.12.2019

HÜKÜM/KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ

Babaeski Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

SAYISI

2018/464 E., 2019/505 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde; ... Halıcılık San. ve Tic.

A.Ş.’de 02.10.1989 tarihinde ...’de bulunan işyerinde ipek halı dokuma işçisi olarak çalışmaya başlamış ve 15.12.1991 tarihine kadar çalışmış bulunduğunu, sigortaya giriş tarihinin 02.10.1989 olmasına ve bu tarihten beri Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamında sigortalı olması gerekirken, sigorta giriş tarihi olan 02.10.1989 tarihi kurumun kayıtlarında stajyer sigortası görüldüğünü sigorta kayıtlarında ilk işe giriş tarihi olan 02.10.1989 tarihinin uzun vadeli sigorta kollarına tabi {“malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi çalışan) olarak tespit edilmesini,

02.10.1989 - 15.12.1991 tarihleri arasında bildirilmeyen çalışmaların hizmet listeme eklenmesini, kurum kayıtlarının düzeltilmesini, yargılama giderlerinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Feri Müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; Haksız ve yersiz davanın reddine karar verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Sosyal Sigortalar Kanunu 3. maddesine 20.06.1987 tarih 3395 sayılı kanunun 1. maddesi ile "D" bendinin açık istisna getirmeyen bağlayıcı hükmü bulunması, "D" bendini kaldıran 29/7/2003 tarih 4958 sayılı yasanın 57. maddesinde ve sonrasında yürürlüğe giren 5510 sayılı SSGSSK'da,

kanunların geriye yürüyeceğine ilişkin bir düzenleme bulunmaması ile yasal sorumluluğunu dönemindeki mevzuata göre yerine getirin işverene yeni sorumluluklar yüklenmeyeceği ve söz konusu düzenlemelere göre 20.06.1987 ile 06.08.2003 tarihleri arasında el halıcılığı dokuma işi sigortalılık kapsamında sayılmadığı için davalı işverenin yaptığı işlem ve davalı Kurum işlemi yerinde olup davacının kısa vadeli sigortalı olarak gösterilmesi yerinde olduğu dikkate alınarak davanın reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve feri müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1-Davacı vekili istinaf dilekçesinde; Davacının ilk işe giriş tarihinin 02.10.1989 tarihi olduğunu, tanıkların davacının çalışmalarını doğruladıkları, davacının hizmet akdiyle uzun vadeli sigorta kollarına tabi çalıştığını, bilirkişi raporunun davacı lehine olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

2-Fer'i Müdahil SGK vekili istinaf dilekçesinde; lehlerine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mülga 506 sayılı Yasanın 3/II-D maddesinde, (Ek alt bent: 20/06/1987 - 3395/1 md.) " El halıcılığı dokuma işlerinde çalışanlar hakkında yalnız iş kazaları ile meslek hastalıkları, analık ve hastalık sigorta kolları uygulanır.

Ancak bunlar istekleri halinde malullük, yaşlılık ve ölüm sigorta kolları bakımından 85'inci madde hükmüne göre isteğe bağlı sigortalı olabilirler." hükmü yer alırken, söz konusu maddede yer alan el halıcılığı dokuma işlerinde çalışanlar hakkında kısa vadeli sigorta kollarının uygulanacağına ilişkin düzenleme, 06.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4958 sayılı Yasa'nın 57. maddesi ile yürürlükten kaldırıldığını, söz konusu düzenlemelere göre 20.06.1987 ile 06.08.2003 tarihleri arasında el halıcılığı dokuma işi sigortalılık kapsamında sayılmadığı için,

davacının sigortalılığını talep ettiği tarih itibariyle uzun vadeli sigorta yönünde tespitte bulunulamayacağı,Kurumun fer'i müdahil olup lehine vekalet ücretine hükmedilemeyeceği, istinaf taleplerinin yerinde olmadığı kanaatine varılarak, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacı ve feri müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Feri Müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesi ile aynı sebeplerle lehlerine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371, inci maddeleri.

2-6552 sayılı Kanunun 11.09.2014 günü yürürlüğe giren 64. maddesiyle 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 7. maddesine eklenen 4. fıkrada, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılan davalarda, davanın Kuruma resen ihbar edileceği, ihbar üzerine davaya davalı yanında feri müdahil olarak katılan Kurumun, yanında katıldığı taraf başvurmasa dahi kanun yoluna başvurabileceği belirtilmiştir.

Diğer taraftan, 5521 sayılı Kanunun 15. maddesinde, bu Kanunda açıklık bulunmayan durumlarda Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu hükümlerinin uygulanacağı, 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 66. maddesinde, üçüncü kişinin, davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, tahkikat sona erinceye kadar, fer’î müdahil olarak davada yer alabileceği, açıklanmıştır.

Taraf ehliyeti, davada taraf olabilme yeteneği olup, medeni (maddi) hukuktaki medeni haklardan yararlanma (hak) ehliyetinin medeni usûl hukukunda büründüğü şekildir. Üçüncü kişi, fer’i müdahil olarak davaya katılmakla taraf sıfatını kazanmaz. Fer’i müdahil katıldığı davada taraf sıfatını kazanmadığı için, dava sonunda onun hakkında hüküm verilemez. HMK madde 69/1 de “Müdahilin yer aldığı asıl davada hüküm, taraflar hakkında verilir” denilmiştir.

6100 sayılı HMK nun “yargılama giderlerinin kapsamı” başlığını taşıyan 323. maddesinde yargılama giderlerinin hangi kalemleri kapsadığı tek tek sayılmış, “yargılama giderlerinden sorumluluk” başlığını taşıyan 326. maddede “kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği”, “yargılama giderlerine hükmedilmesi” başlığını taşıyan 332. maddesinde ise “yargılama giderlerine, mahkemece resen hükmedileceği, yargılama gideri, tutarı, hangi tarafa ve hangi oranda yükletildiği ve dökümün hüküm altında gösterileceği,” hüküm altına alınmıştır.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2- Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurulları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekili tarafından ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...