Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/14518 K.2023/1174

Taraflar arasındaki ödeme emri iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket adına düzenlenen 2016/15786 takip numaralı ödeme emrinin hukuka aykırı olduğunu, dava konusu ödeme emri için zamanaşımı süresini doldurduğunu ileri sürerek dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde; dava konusu ödeme emrinden davacının sorumlu olduğunu, eldeki davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığını belirterek; davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu ödeme emrine konu borcun 2003 yılına ait prim borcundan kaynaklandığını, 2003 yılı prim borcuna ilişkin davacı şirket tarafından yapılan farklı tarihlerdeki yapılandırma başvurularının zamanaşımını kestiği ve prim borçları yönünden zamanaşımının dolmadığı gerekçesiyle davanın reddine dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, davaya konu ödeme emri yönünden müvekkilinin sorumlu olmadığını, zamanaşımına uğrayan borçtan yapılandırma nedeniyle sorumlu tutulamayacağını belirterek; yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının yapılandırma başvurusunda 2003 yılını kapsayan ödeme emrine konu borçları yapılandırmak istediğini beyan etmesi karşısında artık zamanaşımının kesildiğinin kabul edilerek; davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesi ile başvurunun esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf kanun yoluna başvuru sebepleri ile aynı doğrultuda gerekçeleri sunarak, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ödeme emri iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 1 nci maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 88 inci, 93 uncu, maddeleri ile 6183 sayılı Amme Alacakları Tahsili Usulü Hakkında Kanun'un 35 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme Somut olayda, davacının iptalini istediği ödeme emrine konu borcun 2003 / 9 uncu ayına ilişkin olduğu; Dairemizce verilen geri çevirme kararı üzerine gelen kurum yazısında, davacının 6736 sayılı ve de 7143 sayılı Kanun'lar kapsamında yapılandırma talebinde bulunarak mevcut borcunu ödediğine ilişkin belirtmede bulunulduğu anlaşılmakla, bazı hallerde dava devam ederken, dava açılmasından sonra meydana gelen bir nedenle dava konusu ortadan kalkabilir.

Davanın konusuz kalması halinde, artık dava hakkında yargılama yapılmasına ve hüküm verilmesine gerek kalmaz. Başka bir deyişle, her iki tarafın da davanın esası hakkında karar verilmesinde hukuki yararı kalmamış demektir. Bu halde, mahkemece, davanın konusunun kalmaması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilir.

Dosya kapsamı incelendiğinde, dava konusu borcu da içerecek şekilde davacı tarafından yapılandırma yapılıp borcun ödenmesi karşısında davanın konusuz kalıp kalmadığı araştırılıp irdelenerek elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...