Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/3431 K.2022/7034

Dava, davacının yurt dışı borçlanma başvurusunun Alman...posta idaresine başvuru tarihinde yapıldığının kabulü ile buna göre borçlanma şartlarının değerlendirilmesi gerektiğinin tespiti talebine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Davacı vekili, müvekkilinin 20 yılı aşkın süredir Almanya'da yaşamını sürdürdüğünü, Temmuz 2019 tarihinde yapılan ve 01.08.2019 tarihinde yürürlüğe giren yasa değişikliğinden etkilenmemek için 23.07.2019 tarihinde Alman Posta İdaresine dahil olan...yolu ile Yurt Dışı Hizmet Borçlanması talep dilekçesi gönderdiğini, posta gönderisinin 24.07.2019 tarihinde ...'a gelmesine rağmen evrak kaydının 07.08.2019 tarihinde yapıldığını evrak girişinin 07.08.2019 olması ve yeni mevzuatın yürürlüğe girmesi nedeni ile 13.03.2020 tarihinde talebin reddedildiğini, red gerekçesinin,

15.08.2019 tarihli ve 2019/16 sayılı genelgeye göre yurt dışında geçen sürelerini borçlanmak isteyenlerin borçlanmaya esas sürelerine ait bilgi ve belgeleri başvuru anında kuruma ibraz etme zorunluluğu olduğunu, talepte eksik olarak kastedilen evrakın yurt dışı süreleri gösterir belgenin tercümesiz belge olduğunu,

dilekçenin evrak kaydına 01.08.2019 tarihinde girmiş olması halinde müvekkilinin mağduriyet yaşamayacağını beyanla müvekkilinin 23.07.2019 tarihinde...yolu ile göndermiş olduğu Yurt Dışı Hizmet Borçlanması dilekçesinin 01.08.2019 tarihinden önce yürürlükte olan mevzuata göre değerlendirilerek işlem tesis edilmesi gerektiğinin tespitini talep etmiştir.

II-CEVAP

Davalı vekili, 3201 sayılı Yasaya göre 15.08.2019 tarihli ve 2019/16 sayılı genelge uyarınca yurt dışında geçen sürelerini borçlanmak isteyenlerin eksiksiz olarak belgelerini ibraz etmeleri gerektiğini, bu sebeple davacı yanın talebinin reddedildiği, ayrıca PTT kargoları hariç diğer dilekçelerin kuruma intikal tarihi olarak dikkate alınacağının talimatlandırıldığını, 31.07.2019 tarihinden sonra yapılan tüm işlemlerin 7186 sayılı Kanun'a uygun olarak yapıldığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, 1-Davanın kabulü ile, -11.03.2020 tarihli ve 64334951-203.05.16-E.4385779 sayılı kurum işleminin iptali ile -Davacının 23.07.2019 tarihinde...yolu ile gönderilen Yurt Dışı Hizmet Borçlanması dilekçesinin 01.08.2019 tarihinden önce yürürlükte olan mevzuata göre değerlendirilerek işlem tesis edilmesi gerektiğinin tespitine, karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; Aydın 2. İş Mahkemesi'nden verilen 22.09.2021 tarih, 2021/263 Esas ve 2021/557 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.2 hükmü gereğince kaldırılmasına, davanın reddine, karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davacı vekili verilen kararın hatalı olduğunu belirtip, kararın bozulmasını istemiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

Dava, davacının yurt dışı borçlanma başvurusunun Alman...posta idaresine başvuru tarihinde yapıldığının kabulü ile buna göre borçlanma şartlarının değerlendirilmesi gerektiğinin tespiti talebinden ibarettir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden, davacının yurtdışı borçlanma belgesinin 23.07.2019 tarihinde davacı tarafça imzalandığı, davacı tarafça sunulan kargo evraklarından, belgenin aynı tarihte...kargo firmasına teslim edildiği, 24.07.2019 tarihinde ...'a ulaştığı, talep evrakının ...'ne hitaben yazıldığı, ... tarafından belgeye 07.08.2019 tarihinde 11575153 sayılı evrak numarasının verildiği,

davalı kurumun 11.03.2019 tarihli yazısı ile davacı yanın talebini "3201 sayılı kanuna 15.08.2019 tarihli ve 2019/16 sayılı genelgeye göre yurt dışında geçen süreleri borçlanma isteyenlerin borçlanmaya esas sürelerine ait bilgi ve belgeleri başvuru anında eksiksiz olarak kuruma ibraz etmeleri gerektiğinden, eksik bilgi/belge sebebi ile borçlanma talebi reddedilmiş, eksik belge olarak aynı yazıda "ibraz edilen yurt dışı sigortalılık sürelerini gösterir belgenin tercümesinin bulunmaması" gösterildiği anlaşılmıştır.

Yurt Dışı Borçlanma İşlemleri konusunda düzenleme içeren ve Kurum tarafından gerçekleştirilen dava konusu işleme dayanak alınan 2019/16 sayılı Genelgenin 7. Maddesinde, "Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 124. maddesinin birinci fıkrasına göre, adi posta veya Kuruma doğrudan yapılan başvuru ve bildirimlerde, başvuru veya bildirimin Kurumun gelen evrak kayıtlarına intikal tarihi; taahhütlü, iadeli taahhütlü, acele posta servisi, PTT Alo Post veya PTT Kargo ile yapılan başvuru ve bildirimlerde ise başvuru veya bildirimin postaya veya kargoya verildiği tarih başvuru veya bildirim tarihi olarak kabul edilmektedir.

Başvuru sahiplerinin bulundukları ülkenin posta idareleri aracılığıyla taahhütlü, iadeli taahhütlü ve acele posta servisi ile yaptıkları başvuru tarihi de aynı şekilde Kuruma yapılmış başvuru tarihi olarak kabul edilecektir." düzenlemesinin yer aldığı.

01.08.2019 tarihi öncesinde yürürlükte bulunan 9. Madde hükmünde ise, sosyal güvenlik sözleşmesi akdedilmiş ülkede geçen sürenin borçlanılması açısından, hizmetin geçtiği ülke yetkili makamlarınca verilen hizmet belgesinin yeterli sayıldığı ve belge tercümesinin 01.08.2019 tarihi sonrasında bu gruptaki ülkeler yönünden zorunlu hale getirildiği dikkate alındığında, davacının yurt dışında geçen hizmetlerini borçlanabilmek için kuruma yaptığı talebe ilişkin başvuru tarihi olarak,

Alman Posta İdaresine dahil olan...yolu ile posta idaresine başvurduğu tarih olan 23.07.2019 tarihinin kabul edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde yanılgılı değerlendirme ile karar verilmesi isabetsizdir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince verilen istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin kararı bozulmalıdır.