Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/5874 K.2022/14094

Davacı, Kurumca gönderilen ödeme emri nedeniyle Kuruma karşı borçlu olmadığının tespiti ile ödeme emrinin iptalini istemiştir. Mahkemece, bozmaya uyularak ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair karar verilmiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Eldeki davada mahkemece verilen 17/09/2020 tarihli karar, “Mahkemece, öncelikle menfi tespit istemine ilişkin olarak açılan bu davada, davaya konu edinen ve idari para cezası nedeniyle davacıya tebliğ edildiği anlaşılan ödeme emri bakımından, yasal dayanak olan 5510 sayılı Kanunun 102. maddesi gereğince, neticede bir cezai yaptırım olup, cezaların şahsiliği ve kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkelerine göre, asıl borçlu tüzel kişilik hakkında düzenlenmesi nedeniyle, temsil ve ilzama yetkili kişi sıfatı ile hareket edenlerin şahsen sorumlu tutulamayacağı dikkate alınmalı, buna göre,

prim borçlusu tüzel kişilik hakkında tanzim edilen idari para cezasını konu edinen ödeme emri bakımından, davacının şahsen sorumlu olmayacağı gözetilerek, varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Diğer taraftan, davacı eldeki davasını kurumca kendisine gönderilen borç bildirim belgelerine dayalı olarak ve menfi tespit istemine yönelik olarak açmış olduğundan, talebe uygun şekilde davacının borçluluk ve borçsuzluk durumlarının tespitine ilişkin bir karar verilmesi gerekirken davanın reddine dair yazılı şekilde karar verilmesi de usul ve yasaya aykırı olup,bozma nedenidir.” denilerek, bozulmuştur.

Mahkemece, bozma ilamına uyarak yargılama sonunda, davanın kabulü ile davacıya tebliğ edilen 2011/01-07-09-11-12 ve 2012/01-02-03-04 dönemlerine ilişkin prim, gecikme zammı, idari para cezası, işsizlik sigorta primi borcunun tahsili amacıyla davacıya gönderilen ...nolu takip dosyalarından gönderilen ödeme emirlerinin ayrı ayrı iptallerine, ödeme emrine konu borçlardan davacının sorumlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma kararına uyulduğu halde, bozma gereklerinin yerine getirilmediği anlaşılmaktadır.

Eldeki dosyada, 2011/01-07-09-11-12 ve 2012/01-02-03-04 dönemlerine ilişkin prim, gecikme zammı, idari para cezası , işsizlik sigorta primi borcunun tahsili amacıyla ...nolu takip dosyalarından, davacının Yönetim Kurulu üyesi olduğu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin üzerine davacının adı yazılan tebligat zarfı ile davacıya tebliğ edildiği, bu ödeme emirlerinden 2012/28443 takip numaralı olanın 2011/1 dönem idari para cezası borcuna ilişkin olduğu, diğerlerinin ise prim borcuna ilişkin olduğu, davacının ticaret sicil kayıtlarına göre ödeme emrine konu prim dönemlerini kapsayacak şekilde yönetim kurulu üyesi olduğu anlaşılmaktadır.

Bozma ilamı kapsamında, idari para cezası nedeniyle davacıya tebliğ edildiği anlaşılan ödeme emrinin iptaline karar verilmesi doğru ise de, aynı yöndeki Dairemizin 2015/18641 Esas 2016/1188 Karar sayılı ilamı da dikkate alınarak ve davanın menfi tespit istemine ilişkin olduğunun anlaşılması karşısında, ödeme emrine konu dönemler ve bu dönemlerde davacının yönetim kurulu üyesi olduğu gözetilerek, davacının borçtan sorumlu olup olmadığının değerlendirilmesi gerekirken yazılı şekilde idari para cezası dışındaki ödeme emirleri açısından da davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.