Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/9794 K.2023/159

Taraflar arasındaki kesilen aylığın bağlanması ve kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili, müvekkiline babası üzerinden bağlanan ölüm aylığının kesilmemesi gerektiğinin tespiti ile tedbir kararı verilmesini, 01.10.2008 tarihinden geçerli olmak üzere ödenen aylıkların faizi ile birlikte geri alınmasına ilişkin kurum işleminin iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili, kurum işleminin yerinde olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı ile "...kız çocuklarının müteveffa anne/babasın ölüm aylık/gelir almasının diğer koşullarla birlikte “kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış,” koşuluna bağlı olduğu, yasanın açık hükmü karşısında davacının 506 sayılı Yasa'ya tabi geçici 20. maddesine göre kurulmuş bulunan İş Bankası A.Ş.

Mensupları Emekli Sandığı Vakfı’ndan 01.09.1982 tarihinden itibaren emekli olduğu, tahsis talep ve beyan taahhüt belgesinde gerçeğe aykırı bildirimde bulunduğu dikkate alındığında, davalı Kurumun, davacıya babasından dolayı 01.10.2008 tarihinden itibaren bağlanan, ilk ödemesi 18.05.2010 tarihinde yapılan ve 17.01.2018 tarihinde kesilen ölüm (yetim) aylıklarının istirdadına ilişkin işleminin yerinde olduğu..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; 506 sayılı Kanun'un Geçici 20 nci maddesinin müvekkili ile bir ilgisinin olmadığını, bu husustaki beyanının tamamen doğru olduğunu, Kurumun, davacının emekliliğini bilmesi gerektiğini, davacının kusurunun bulunmadığını, davalı Kurumun kusurlu olduğunu, müracaat tarihi ile müvekkilinin SGK ile bir ilgisinin bulunmadığını, bu ilişkinin farklılığı gereği müvekkiline yıllardır dini bayramlarda hiçbir ek ödeme yapılmadığını, bu durumun mevcut banka ilişkisinin SGK ile bir bağının olmadığını gösterdiğini, müvekkilinin emekli maaşını İş Bankası'ndan aldığını, bazı bankaların SGK ile ilişkisinin yeni başladığını, müvekkilinin kazanılmış hakkı bulunduğunu beyanla, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "... kız çocuklarının müteveffa anne/babasından ölüm aylık/Gelir almasının diğer koşullarla birlikte “kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış,” koşuluna bağlı olduğu, Yasanın açık hükmü karşısında davacının 506 sayılı Yasaya tabi Geçici 20. maddesine göre kurulmuş bulunan İş Bankası A.Ş.

Mensupları Emekli Sandığı Vakfı’ndan 01.09.1982 tarihinden itibaren emekli olduğu, tahsis talep ve beyan taahhüt belgesinde gerçeğe aykırı bildirimde bulunduğu dikkate alındığında, davalı Kurumun, davacıya babasından dolayı 01.10.2008 tarihinden itibaren bağlanan ve 17.01.2018 tarihinde kesilen ölüm (yetim) aylıklarının istirdadına ilişkin işleminin yerinde olduğu ve davacıya ölüm sigortasından yetim aylığı bağlanamayacağı..." gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar etmekle birlikte, Anayasa Mahkemesinin 11.12.2019 tarihli kararı gereğince faiz istenemeyeceğini de belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, İş Bankası A.Ş. Mensupları Emekli Sandığı Vakfı’ndan 01.09.1982 tarihinden itibaren aylık alan davacının 1978 yılında vefat eden babası üzerinden 506 sayılı Kanun kapsamında ölüm aylığı alıp alamayacağına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 506 sayılı Kanun'un 68. Maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 96. maddesi

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...