Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10419 K.2023/11926

Taraflar arasındaki hizmet ve sigorta primine esas kazanç tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı işveren nezdinde 09.05.2016 tarihinden 03.10.2016 tarihine kadar boya ustası olarak çalıştığını, davacı ile davalı işveren arasında haftalık 700 TL ödeneceği hususunda anlaşma sağlandığını, işçilik alacaklarının tahsili amacıyla ... 36. İş Mahkemesinde dava açıldığını, mahkemenin ara kararı ile tespit davası açmalarına karar verildiğini ileri sürerek, davacının 09.05.2016 – 03.10.2016 tarihleri arasındaki hizmetlerinin tespitini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davalı şirket bünyesindeki boyahaneyi kendi nam ve hesabına çalıştırdığını, bu şekilde sitelerde çalışan yüzlerce esnaf olduğunu, davacının kendi müşterilerinden almış olduğu kapı pencere mutfak dolabı gibi imalatları firma imkanlarından yararlanarak boya vs. işlemlerini yaptığını ve bu imalatını yaptığı ürünleri de kendi hesabına sattığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve dinlenen tanık anlatımları birlikte değerlendirildiğinde; davacının talep edilen dönemde davalı işyerinde çalıştığının sabit olduğu, ancak davacı tarafından yazılı bir belge ibraz edilmediğinden davacının prime esas kazancının asgari ücret olduğu kabul edilerek,

Davanın kısmen kabulü ile 1-Davacının davalı işverenliğe ait işyerinde 09.05.2016-03.10.2016 tarihleri arasında hizmet akdi ile çalıştığının tespitine,

2-Fazlaya ilişkin istemlerin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı şirket vekili ve davalı SGK vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: 1.Davalı Şirket Vekilinin İstinaf Sebepleri Davalı şirket vekili istinaf dilekçesinde; davacının iddialarının yersiz olduğunu, davacının davalı şirketin hizmet verdiği binanın 3. katında kendi namına boya atölyesi çalıştırdığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

2.Davalı SGK Vekilinin İstinaf Sebepleri Davalı SGK vekili istinaf dilekçesinde; fiili çalışma olgusunun yöntemince araştırılması gerektiğini, Kurum işlemlerinin yerinde olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, davacının uyuşmazlık konusu dönemde hizmet bildiriminin olmadığı, davalıya ait 1295248 ve 1040492 sicil numaralı işyeri dosyalarının bulunduğu, bordro tanıkları ... ve ... ile diğer tanıkların davacının boyacı olarak hizmet akdiyle çalıştığını doğruladıkları, Mahkemece toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, çalışma iddiasının kanıtlanması karşısında; çalıştığına dair mahkemenin maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı şirket vekili ve davalı SGK vekili tarafından temyiz yoluna başvurulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı Şirket Vekilinin Temyiz Sebepleri Davalı şirket vekili, istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

2.Davalı SGK Vekilinin Temyiz Sebepleri Davalı SGK vekili, istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davacının, davalı şirket nezdinde hizmet akdine dayalı olarak 09.05.2016 – 03.10.2016 tarihleri arasında haftalık 700 TL ücretle çalıştığının tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 80 inci ve 86/9 uncu maddeleri.

3.Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Dosya kapsamına göre, hizmet ve sigorta primine esas kazanç tespiti istemli açılan eldeki davada, davanın niteliği gereği ... Başkanlığının fer'i müdahil sıfatını haiz olduğu belirgin olup, gerekçeli karar başlığında davalı olarak gösterilmesi, ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağının gözetilmemesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2.İlk Derece Mahkemesi karar başlığında ... Başkanlığı karşısında yer alan ''davalı'' ibaresinin silinerek yerine ''fer'i müdahil'' ibaresinin yazılmasına,

3.Hükmün 4 numaralı bendinde yer alan "davalılardan müştereken ve müteselsilen" ibaresinin silinerek yerine "davalıdan" yazılmasına, hükmün 6 numaralı bendinde yer alan "...davalılara" ibaresinin silinerek yerine "davalıya" yazılmasına, hükmün 7 numaralı bendinde yer alan "müştereken ve müteselsilen davalılardan" ibaresinin silinerek yerine "davalıdan" yazılmasına hükmün bu biçimiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,