Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10532 K.2023/10931

Taraflar arasındaki Tarım Bağ-Kur tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 01.06.1999-01.07.1999, 01.01.2000- 01.08.2000, 01.01.2001-31.12.2001 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur Kanunu kapsamında sigortalığının tespiti ile müvekkilinin 7256 sayılı Yasadan yararlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre ve zaman aşımı itirazında bulunduklarını, davacının 27.03.2013 tarihinde Kurum kayıtlarına intikal eden ... Ziraat Odası kayıt belgesine göre 13.03.2013 yılında başlayan oda kaydına istinaden tescil işleminin yapıldığını, davacının 28.11.2014 tarihinde ...

Ziraat Odasından muafiyet belgesi aldığından ayrı tarihte terk işleminin yapıldığını, 30.12.2029 tarihinde 7256 sayılı Kanun kapsamında prim borçlarını yapılandırmak için talepte bulunan davacının talep ekinde sunduğu tevkifat evraklarındaki tevkifat kesintisine istinaden tescil tarihinin 01.07.1999 tarihine çekildiğini, aynı tarihte ya da daha önceki tarihlerden devam eden ürettiği ürünle ilişkili oda ya da birlik kaydı, Ziraat Odası kaydı ya da aynı tarihlerden üzerine tarla tapusu görülmediğinden sadece tevkifat yapılan yıllara gün verilebildiğini, Bağ-Kur tescili talep ve başvuruya bağlı olup re'sen yapılamayacağını,

davacının 13.03.2013 tarihindeki Ziraat Odası kaydına 28.11.2014 tarihinde muafiyet belgesi aldığından bu tarihten öteye gün verilemediğini, her tevkifatın bunun ürün teslimini yapan kişinin tarımla uğraşacağı anlamına gelmeyeceğini, kişinin bir başkası adına da emaneten ürün teslim edebileceği, tarımı meslek edinmek için Ziraat Odası ya da Kooperatif kayıtları, tarla mülkiyeti ya da her yıl düzenli ürün teslimi ve tevkifat olması gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamından 1998 yılı ürün teslimine ilişkin davacı adına 20.05.1999 tarihinde yapılan kesintinin 20.06.1999 tarihinde, 1999 yılı ürün teslimine ilişkin 20.05.2000 tarihinde yapılan kesintinin ise 20.07.2000 tarihinde Kuruma ulaştığı; dosyada 2 adet ürün teslimi kaydından başka ürün teslimine ilişkin herhangi bir kayıt veya belge bulunmadığı; davacının 21.02.2001-25.05.2005 tarihleri arasında ...

Pancar Ekicileri Kooperatifine üye olduğu, 21.12.1992 tarihinde ise ... Tarım Kredi Kooperatifine üye olduğu ve bu üyeliğinin halen devam ettiği yerleşik Yargıtay kararları ışığında davacının prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği, 20.05.1999 tarihindeki tevkifatı takip eden aybaşından itibaren yıl sonuna kadar bir diğer ifade ile 01.06.1999 tarihinden 31.12.1999 tarihine kadar davacının sigortalı sayılması gerektiği.

Kurumca 01.07.1999-31.12.1999 tarihleri arasındaki dönem için tescil yapıldığı dikkate alındığında, davacının 01.06.1999-01.07.1999 tarihleri arasında sigortalı sayılacağı; yine yerleşik Yargıtay kararlarında, ilk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerektiği vurgulanmış olup 1998 ve 1999 yıllarında ürün teslim edilmiş olduğu, ilk prim kesintisinin 1999 yılında yapıldığı ve 2000 yılında da prim kesintisi yapıldığı,

Kurumca 01.08.2000-31.12.2000 tarihleri arasındaki dönem için tescil yapıldığı dikkate alındığında davacının 01.01.2000-01.08.2000 tarihleri arasında sigortalı sayılacağı, davacının 21.02.2001-25.05.2005 tarihleri arasında ... Pancar Ekicileri Kooperatifine üye olduğu, 21.12.1992 tarihinde ise ...

Tarım Kredi Kooperatifine üye olduğu ve bu üyeliğinin halen devam ettiği, her ne kadar 20.05.2000 tarihinden sonra herhangi bir ürün teslimine veya tevkifat yapıldığına ilişkin dosyada herhangi bir kayıt veya belge bulunmadığı anlaşılmış olsa da ...

Fabrikaları A.Ş'nin 15.02.2021 havale tarihli cevabi yazısında davacıdan 2001'de çiftçi BağKur prim kesintisi yapıldığı anlaşıldığından, 01.01.2001-31.12.2001 tarihleri arasında da sigortalı sayılayacağı değerlendirilmekle; davanın kabulüne, davacının 01.06.1999-01.07.1999, 01.01.2000-01.08.2000, 01.01.2001-31.12.2001 tarihleri arasında Tarım BağKur kanunu kapsamında sigortalı olduğunun tespitine, davacının 7256 sayılı Kanun'dan yararlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davalı Vekilinin İstinaf Sebepleri Alınan bilirkişi raporunun gerekçe ve sonuç kısmının çeliştiğini, rapora itirazları hakkında olumlu, olumsuz bir ara karar kurulmadığını, Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğunu, davacının sunduğu belgeler karşısında Kurumun daha uzun sürelerle tescil yapmasının beklenemeyeceğini, bu davaya kurumun sebebiyet vermediğini, aleyhe yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki yazılara, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere, bu delillerin takdirinde isabetsizlik görülmemesine ve özellikle davacının kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyetinin mevcut dosya kapsamına göre kanıtlandığı prim kesintisini izleyen dönemde tarımsal faaliyetinin devam ettiğinin anlaşılmasına göre; İlk Derece Mahkemesinin kararının yasal ve hukuksal gerekçeleri ile dayanağı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığından 6100 sayılı HMK'nın madde 353/1-b.1 hükmü gereğince davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; davacının 01.06.1999-01.07.1999 01.01.2000-01.08.2000, 01.01.2001-31.12.2001 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur Kanunu kapsamında sigortalı olduğunun ve 7256 sayılı Kanun'dan yararlanması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçici 7 nci maddesi delaletiyle mülga 2926 sayılı Kanunun 2, 3, 6, 9 ve 10 uncu maddeleri ile 7326 sayılı Kanun

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,