Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10682 K.2023/12268

Taraflar arasındaki prime esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ... nezdinde aralıksız ve kesintisiz hizmeti olduğunu, müvekkilinin çalışmaları neticesinde hak kazanarak kendisine ödenen ancak Kuruma bildirilmeyen hizmetlerin tespiti gerekeceğini, davacının davalı ... nezdinde normal mesai saatleri dışında çalıştırıldığını, bu hususun ...

İş Mahkemesince hüküm altına alındığını, belirlenen bu tutarlardan % 14 SSK primi ve % 1 GK İşsizlik primi mahsup edilerek ödeme yapıldığını, kesilen bu tutarların ödemesinin davalı Kuruma yapılmadığını, bu çalışmaların tespit edilip Kuruma bildirilmediğini beyanla ...

İş Mahkemesince hüküm altına alınarak kesinleşen fazla mesai, UBGT ve hafta tatili hizmetlerinin ve bu hizmetlere karşılık gelen kazançların, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları prime esas kazancının hesabında dikkate alınması gerektiğinin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; hizmet tespiti amacıyla açılan davanın mahkemece Kuruma ihbar edilmesi gerektiğini, Kurumun davalı olma durumunun 6552 sayılı Kanun ile ortadan kaldırıldığını, Kurumun feri müdahil sıfatının bulunduğunu, davanın 5 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, Kurumca işveren tarafından verilen belgelere göre işlem yaptığını, davacının çalıştığı prim ekstrelerinin Kurum kayıtlarında bulunmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, davacının hizmet sürelerinin SGK ya tam ve eksiksiz bildirildiğini, aynı zamanda Mahkemece hüküm altına alınan alacakların prime esas kazanç olmadığını, açılan davada hukuki yarar olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davasının kabulü ile 14.05.2010 tarihinde işten ayrılan davacının Nisan 2010 dönemine 3.138,09-TL/brüt fark prime esas kazanç tutarının SGK’na bildirilerek primlendirilen kazançların davacının SGK kayıtlarına işlenmesinin gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; davanın 5 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, işçilik alacağının tanık beyanına göre hesaplanmış olması nedeniyle prime esas kazanç yönünden yeniden hesaplanması gerektiğini, davacının bu davayı açmakta hukuki yararı olmadığını, vekalet ücretinin müddeabihi geçemeyeceğini ileri sürmüştür.

2. Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde; Yerel Mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Kurumun alacak davasında taraf olmadığını, zamanaşımının geçtiğini, alacak davasının kesinleşmesinden sonra Kuruma yapılan müracaat bulunmadığını, hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, işçilik alacaklarına ilişkin kesinleşmiş mahkeme kararı uyarınca davacıya ödeme yapıldığı, söz konusu kararda hükmedilen ücretlerin, prime esas tavan kazanç da göz önünde bulundurularak hizmet akdinin daha önceki bir tarihte sona ermiş olması sebebi ile yapılan ödemelerin çalışmanın geçtiği son ayın prime esas kazanç matrahına mal edilmesi gerektiği yönündeki mahkeme kararının maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı görülmekle davalı Kurum ve davalı ... vekillerinin istinaf istemlerinin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekilleri, istinaf dilekçelerinde ileri sürdükleri sebepleri belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuşlardır.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının prime esas gerçek ücretinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun’un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılar vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacının iş akdi 14.05.2010 tarihinde sona ermekle, 24.05.2012 tarihinde ödenen işçilik alacakları tutarının prime esas kazancın tavan miktarını aştığı gözetilerek Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu gereğince 3.139,09 -TL. fark prime esas kazanç tutarı üzerinden hüküm kurulmuş ise de; davacının iş akdinin sona erdiği 2010 yılının ilk 6 ayında Tavan Prime Esas Kazanç tutarı 4.738,50-TL. olup, davalı Kuruma bildirilen 1.805,31-TL.nin mahsubu ile bakiye 2.933,19-TL fark prime esas kazanç tutarı yönünden davanın kabulü gerektiği hususu gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davalılar vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, davalılar vekillerinin temyiz itirazının kabulü ile

İlk Derece Mahkemesi hüküm fıkrasının; 1 nci bendinde yer alan "3.138,09-TL/brüt" ibaresinin silinerek yerine "2.933,19-TL/brüt" ibaresinin yazılması ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,