Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10915 K.2023/12667

Taraflar arasındaki hizmet tespiti ve prime esas kazanç tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı nezdinde 2014 yılının 2, 3, 4 ve 5 inci aylarında eksik bildirilen hizmetlerinin ve 01.09.2013 - 14.04.2016 tarihleri arasında prime esas kazançlarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarına göre davacının iddia ettiği gibi bir çalışmanın bulunmadığını, resmi ve yazılı belge niteliğinde olan Kurum kayıtlarının aksinin aynı nitelikteki yazılı delillerle kanıtlanması gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının çalıştığı süre zarfında tüm sigortalarının ödendiğini, eksik prim yatırıldığı iddiasını kabul etmediklerini, 2014 yılında hiç gösterilmediğini iddia ettiği günlerin davacının hamilelik nedeniyle raporlu olduğu günler olduğunu, iş göremezlik raporlarında davacının bu tarihlerde “analık” sebebiyle raporlu olduğunu 27.01.2014 tarihinden 24.05.2014 tarihine kadar işgöremezlik raporunun olduğunun görüleceğini, davacının çalıştığı süre zarfında asgari ücretle çalıştığını, tüm bordrolarının imzalı olup ihtirazi kaydının da bulunmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davalı işyerindeki çalışmasının 20.09.2013 tarihinde başladığının tespit edilmiş olduğu, Aydın Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü 22.01.2020 tarihli yazısı ekinde gönderilen kayıtlar içerisinde. Kurumda 1135039 009 sicil sayılı dosyada işlem gören ... Hizmetleri Ltd.

Şti. ünvanlı işyerinden ...l adına düzenlenmiş 20.09.2013 işe başlama tarihini gösteren işe giriş bildirgesinin ...l ve işveren imzasını içerdiği, taraflarca imzalanmış, sahteliği iddia edilmemiş imzalı işe giriş bildirgesinin varlığı karşısında, imzalı işe giriş bildirgesinde sürenin davacıyı bağlayacağı, davacının 20.09.2013 tarihinden önce davalı işyerinde çalıştığına ilişkin başkaca bir yazılı delil de bulunmadığı nazara alındığında davacının çalışmasının 20.09.2013 tarihinde başladığı,

Davacının 2014/02 ila 2014/05 inci aylardaki çalışması eksik bildirildiği, dosya içeriğindeki işgöremezlik raporlarından; ...l’ın 01.03.2014 - 24.05.2014 tarihleri arasında “analık” nedeni ile raporunun bulunduğu, yine ...l’ın 27.01.2014 - 28.02.2014 arasında “analık” nedeni ile raporunun bulunduğu, Yedieylül Sosyal Güvenlik Merkezi’nin 17.04.2018 tarihli yazısı ile ...l’a doğum nedeniyle 27.01.2014 - 24.05.2014 tarihleri arası 2814,35 TL geçici işgöremezlik ödemesi ve 103,00 TL emzirme ödemesi yapıldığı,

4857 sayılı İş Kanunu gereğince kadın işçilere doğumdan önce 8 ve doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta izin verilmesi esas olduğu, doktor raporuna dayalı olması ve işçinin istemesi halinde doğuma 3 hafta kalana dek çalışılabilmekte olduğu, bu durumda doğum öncesi kullanılmayan izin süresi doğum sonrasına aktarılabilmekte olduğu, kadın sigortalının 16 haftalık doğum izni süresince çalışamaması nedeni ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun ilgili hükümleri gereği geçici iş göremezlik ödeneği verildiği,

yasa ile belirlenen şartların taşınması halinde 16 haftalık izin süresi boyunca kadın sigortalıya geçici iş göremezlik ödeneği verildiği, sigortalıların geçici iş göremezlik hallerinde, bu süreler için işverenler tarafından ücret ödenmesi yönünde bir zorunluluk bulunmadığı,

bu sürede işveren tarafından sigortalıya ücret ödenmemesi halinde, herhangi bir prime esas kazanç oluşmayacağından, sigorta primi de ödenmeyeceği, çalışanın istirahat raporu süresinde çalıştığı tespit edilmesi durumunda, çalışana Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından çalıştığı günler için iş göremezlik ödemesi yapılmayacağı, ödenmişse yersiz ödeme kapsamında kanunî faizi ile birlikte geri alınacağı, işveren tarafın da, istirahat süresinde sigortalısını çalıştıran işverenlere, bu nedenlerle Sosyal Güvenlik Kurumu’nca yapılan sağlık hizmetine ilişkin giderler ile yol gideri, gündelik ve refakatçi giderlerinin ödetileceği,

Yedieylül Sosyal Güvenlik Merkezi’nin 17.04.2018 tarihli yazısı ile ...l’a doğum nedeniyle 27.01.2014-24.05.2014 tarihleri arası 2814,35 TL geçici işgöremezlik ödemesi ve 103,00 TL emzirme ödemesi yapıldığı anlaşıldığından, davacı için 2014/02 ila 24.05.2014 tarihleri arasında işverence sigorta primi ödenmemesinde hukuka ve mevzuata aykırı bir yön bulunmadığı,

Davacıya ait ücret bordrolarında belirtilen ücretlerin Kuruma bildirilen prime esas kazançlarla tamamen uyumlu olduğu, ücret bordrolarının bir kısmı imzalı, bir kısmının imzasız olduğu, imza içerenler yönünden yapılan bilirkişi incelemesinde Mart 2016, Nisan 2016, Ocak 2015, Şubat 2015, Mart 2015, Nisan 2015, Mayıs 2015, Haziran 2015, Temmuz 2015, Eylül 2015, Aralık 2015 bordrolarındaki ...l adına atfen atılı bulunan imzalar ile mukayese imzalar arasında yapılan inceleme ve karşılaştırmada söz konusu imzaların Raziye Yavaş ( Ünal ) eli ürünü olmadığı,

bunun dışında taraflar arasında “Atlas Tarımsal Danışmanlık ve Mühendislik Hizmetleri Limited Şirketi ile Yönetici Hizmet Sözleşmesi” bulunduğu, işverenin Atlas Tarımsal Danışmanlık ve Mühendislik Hizmetleri Limited Şirketi, yöneticinin ...l olduğu, “sözleşmenin süresi” başlıklı 3 üncü maddede; iş bu hizmet sözleşmesinin işe başlanılan 20.03.2014 tarihinden itibaren yürürlüğe girerek üç yıllık süreyi kapsayacağının düzenlendiği, ücrete ilişkin düzenleme içeren 4 üncü maddede; yönetici ...l’a bir yıl süreyle aylık brüt 1.500 TL ödeneceğinin düzenlendiği,

20.03.2014 imza tarihli sözleşmenin taraflarca imzalandığı ancak Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmetleri Uygulama Esaslarının 4 üncü maddesinin i bendinde yöneticinin, lisans ve üstü mezunu kişi olarak tanımlanması nedeni ile davacının bu görevine 17.12.2014 tarihinde son verildiği, davacıya ait banka hesabı da celbedilmiş olup İşbankası’nın gönderdiği hesap ekstresinde davacı adına davalı işverence yatırılmış herhangi bir maaş ödemesinin bulunmadığı,

tanıkların bir kısmı, davacının asgari ücretle çalıştığını, bir kısmı ise asgari ücretin üzerinde ücretle çalıştığını iddia ettiği, davacının aldığını iddia ettiği ücrete ilişkin olarak dosyada herhangi bir yazılı delil yer almadığından davacının Kuruma bildirilen prime esas kazançla çalıştığının anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ziraat teknikeri ve tarım uygulamaları sorumlusu olarak görev alan, daha önce tecrübesi bulunan davacının, prime esas kazanç tutarlarının asgari düzeyden bildirildiğini, gerçek ücret üzerinden bildirim yapılmamasından hem devletin hem de davacının zarar gördüğünü, imzalı işe giriş bildirgesindeki sürenin davacıyı bağlayacağına yönelik bilirkişi kanaatine yönelik itirazlarının değerlendirilmediğini, işe başlamadan bir iki ay sonra sigortalılık bildirimlerinin bulunulduğuna ve doğumdan sonra 35 inci günden itibaren çalışmaya başladığına,

asgari ücret üzerindeki ücretin elden ödendiğine yönelik tanıkların beyanlarına itibar edilmediğini, emsal ücret araştırması, ücret bordrolarının yöntemince düzenlenmediği gibi bir kısım belgelerdeki imzaların davacının eli ürünü olmadığına ilişkin rapor düzenlendiğini, nitelikli ve tecrübeli bir kişinin asgari ücret almasının hayatın olağan akışına uygun olmadığını, iddialarının bordro tanıklarının beyanları ile ispat edildiğini beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile.

Aydın İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'nün 22.01.2020 tarihli yazı eklerinde bulunan 20.09.2013 işe giriş tarihli işe giriş bildirgesinde imzanın inkar edilmediği, 20.09.2013 tarihinden öncesine yönelik istemin yazılı delille ispatlanamadığı, 20.09.2013 tarihinden sonrasına yönelik eksik gün bildirildiğine yönelik istemin ise davacının, analık nedeniyle raporunun bulunduğu ve her türlü şüpheden uzak tereddüte mahal bırakmaksızın ispatlanamadığı,

davacının, prime esas kazanç tutarı tespiti istemi yönünden ise davacı tarafça yazılı delil sunulmadığı dikkate anlaşılmakla davanın reddine dair İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla istinaf talebinin esastan reddine dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki taleplerle temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının davalı nezdinde 2014 yılının 2, 3, 4 ve 5 inci aylarında eksik bildirilen hizmetlerinin ve 01.09.2013 - 14.04.2016 tarihleri arasında prime esas kazançlarının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile

2. 5510 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin 9 uncu fıkrası, 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesi

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,