Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11106 K.2023/13450

Taraflar arasındaki iş kazası olduğunun tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı ...'a ait işyerinde, motorlu kurye olarak 25.04.2014 tarihinde çalışmaya başladığını, 29.10.2015 tarihinde davacının işyerinden çıkıp teslimat yaptığını ve işyerine dönerken %48 engelli kalmasına yol açan iş kazasının vuku bulduğunu, işverence davacının maddi ve manevi zararının tazmin edilmediğini, bu nedenle ... 22. İş Mahkemesinin 2016/474 E. sayılı dosyasında maddi manevi tazminat sitemli dava açıldığını ileri sürerek, davacının maruz kaldığı kazanın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı ... davaya cevap vermemiş, vekili aşamalardaki beyanında davanın reddini istemiştir.

Davalı SGK vekili aşamalardaki beyanında davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

Tüm dosya kapsamı, dinlenen tanık beyanları, Trafik Kazası Tespit Tutanağı, ... 22. İş Mahkemesinin 2016/474 E. sayılı dosyası ve içeriğindeki tanık beyanlarından, dosya içeriğine uygun karar vermeye ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre; davacı ...'nin 29.10.2015 tarihinde yaşadığı trafik kazası olayının, iş yeri dışında ve mesai saatleri dışında olduğu, işyerinde veya işin yürütümü nedeniyle meydana gelen bir olay olmadığı, davacının iş çıkışında, iş için kullanılmayan işyeri sahibinin oğlunun özel motosikleti ile gezerken meydana geldiği, kazanın, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu 13 üncü maddesi gereğince iş kazası olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine varılarak, davanın reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davacı Vekilinin İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde; hükme esas alınan bilirkişi raporunun eksik incelemeye dayalı olduğunu, tazminat dosyasında dinlenen Hakan Çolak'ın beyanlarının Mahkemece nazara alınmadığını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi tarafından yeterli inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulduğu, kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Vekilinin Temyiz Sebepleri Davacı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının, 28.10.2017 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2.İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesinde iş kazası;

“a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,

b)İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,

c) Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,

d) Bu Kanun'un 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,

e) Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen engelli hâle getiren olaydır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Olayın, işkazası olarak kabul edilebilmesi için olaya maruz kalan kişinin 5510 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi anlamında sigortalı olması, olayın, 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesinde sayılı ve sınırlı olarak belirtilen hal ve durumlardan birinde meydana gelmesi koşuldur. Başka bir anlatımla, olayın, iş kazası sayılabilmesi için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi zorunludur.

Bu yönde, 5510 sayılı Kanun'un 4/a maddesi anlamında sigortalı niteliğini kazanmanın koşulları başlıca üç başlık altında toplanmaktadır. Bunlar: a) Çalışma ilişkisinin kural olarak hizmet akdine dayanması, b) İşin işverene ait yerde yapılması, c) Kanunda açıkça belirtilen sigortalı sayılmayacak kişilerden olunmaması şeklinde sıralanabilir.

3.Değerlendirme 1.İnceleme konusu eldeki davada, davacı 29.10.2015 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespitini istemiş, Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş ise de, hüküm eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

2.Somut olayda, davalıya ait işyerinde motor kurye olarak çalışan davacının, 29.10.2015 tarihinde saat 20:10 sularında Bahçelievler Mahallesi Zübeyde Hanım Caddesi No:50 adresi önünde yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası geçirdiği, 22.10.2018 tarihli ve 106246/14/İR/14 sayılı Kurum inceleme raporu ile alınan beyanlar, ...'nin sosyal medya hesabında paylaştığı ve kaza olayı sırasında kullanılan 34 HUG 10 plakalı motosikletin dışarı siparişleri için kullanılan scooter diye tabir edilen motosikletlerden olmadığı, ...'nin trafik kazası geçirdiği 29.10.2015 tarihi ve 20:00 saati dikkate alındığında mesai saatleri dışında olduğu,

...'nin geçirdiği trafik kazası sırasında işyeri ile ilgili olarak bir faaliyette bulunduğuna ilişkin bir delilin bulunmadığı gerekçeleriyle, sigortalı ...'nin 29.10.2015 günü işvereni ...'a ait 34 HUG 10 plakalı motosikletle geçirdiği trafik kazasının işyerinde bulunduğu sırada ve işveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle meydana gelmediği değerlendirilmekle, trafik kazası olayının 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının (a) ve (b) bendi gereğince iş kazası olmadığına karar verildiği, davacı ve davalı tanıklarının dinlendiği,

alınan bilirkişi raporu doğrultusunda meydan gelen kazanın, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu madde 3-1/g ve 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu 13. maddesi gereğince iş kazası olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine varılarak karar verildiği anlaşılmaktadır.

3.Mahkemece öncelikle, ...

Anadolu 22. İş Mahkemesinin 2016/474 E. sayılı tazminat dosyasında 22.02.2018 tarihli 4. celsede tanık olarak ifadesi alınan Hakan Çolak dinlenmeli, zira bu tanığın tazminat dosyasında, davalıya ait Doyum Büfeden yemek söylediği için davacı ve davalıyı tanıdığını, davacının yaklaşık 2 yıl boyunca sipariş ettikleri yemekleri kendilerine motorla getirdiğini, kaza geçirdiği gün akşam saat 19:40 civarında mesaide olduklarını, davacının kendilerine yemek getirdiğini, ertesi gün yemek siparişini davalı ...'ın getirdiğini, davacının kaza yaptığını söylemesi üzerine bilgi sahibi olduğuna yönelik beyanı karşısında,

adı geçen tanığın ifadesinde belirttiği ürün teslimine ilişkin sipariş formu ve ödeme fişi vs. bilgi ve belgeler istenmeli, ürün teslim saati ve kaza saati aralığı dikkate alınarak beyanlar üzerinde durulmalı, giderek davalıya ait işyeri dönem bordroları getirtilmeli, kaza tarihinde işyerinde çalışan tarafsız bordro tanıklarının kaza olayına, davacının çalışma saati ve süresine ilişkin bilgi ve görgülerine başvurulmalı, toplanan deliller hep birlikte değerlendirilip, elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

VI. KARAR

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,